خاتمی

کلوبی برای بحث در مورد مهندس بازرگان.عقاید و رفتار ایشان.

"...بمن گناهان زیادی نسبت داده اند . ولی من خود می دانم كه یك گناه بیشتر ندارم و آن این است كه تسلیم تمایلات خارجیان نشده و دست آنان را از منابع ثروت ملی كوتاه كرده ام ، و در تمام مدت زما مداری خود از لحاظ سیاست داخلی و خارجی فقط یك هدف داشته ام و آن این بود كه ملت ایران بر مقدرات خود مسلط شود و هیچ عاملی جز اراده ملت در تعیین سرنوشت مملكت دخالت نكند. پس از پنجاه سال مطالعه و تجربه به این نتیجه رسیدم كه جز تأمین آزادی و استقلال كامل ممكن نیست كه ملت ایران بر مشكلات و موانع بیشماری كه در راه سعادت و عظمت خود دارد غلبه كند ، و برای نیل به این منظور تا آنجا كه توانستم كوشیدم. راست است كه می خواستند سرنوشت من و خانواده ام را درس عبرت دیگران كنند. ولی من مطمئنم كه نهضت ملی ایران خاموش نشدنی است و هرگز فراموش نمی شود.تنها آرزویم این است كه تمام طبقات و آحاد ملت پیرو هر مسلك و مذهب و دین ، بخصوص افراد طبقه جوان كه چشم و چراغ مملكت و مایه امید كشورند،عظمت و اهمیت نهضت خود را بخوبی درك كنند و بهیچ صورت از تعقیب راه پرافتخاری كه رفته اند دست نكشند . ” ( از دفاعیات دكتر مصدق در جلسه چهارم دادگاه فرمایشی نظامی) راه ما راه مصدق است! "Our path is the Mossadegh Path"

زندگی آیت الله سیدمحمود طالقانی روزنامه کارگزاران-19/6/85در پشت قرآن منزل ایشان نوشته اند؛ «سیدمحمود طالقانی روز شنبه 4 شهر ربیع الاول 1329 به دنیا آمد» ولی در شناسنامه روز تولد دوم جدی 1282 ذکر شده است.در اوایلی که حوزه علمیه قم توسط مرحوم آقا شیخ عبدالکریم تاسیس شده بود توسط مرحوم آیت الله سید محی الدین طالقانی شوهر همشیره ایشان به حضور آقا شیخ عبدالکریم معرفی و ایشان در آنجا مشغول درس خواندن می شود.در سال های 1317 و 1318 هنگامی که ایشان گاهی به تهران می آمدند، عد ه ای از جوان ها از او به اصرار می خواهند که جلسات تفسیری برای آنان برقرار کند و ایشان جلسات تفسیری در آن سال های خفقان رضاخانی به طور مخفیانه در منزل داشتند. بعد از جریان شهریور 1320 ایشان دست به تشکیل کانون اسلام می زند. در این کانون سخنرانی هایی در جهت ارشاد مردم ایراد می شد. آیت الله طالقانی در دوره ملی شدن نفت و زمان حکومت ملی و قانونی دکتر مصدق به طور فعال در مبارزات نهضت آزادیبخش ملی ایران شرکت داشت و در انتخابات دوره هفدهم مجلس از طرف مردم شمال کاندیدای نمایندگی مجلس شد ولی انتخابات آن ناحیه مانند بعضی از نواحی دیگر به علت تحریکات مخالفان نهضت انجام نگرفت . در تابستان سال 1339 که قرار بود انتخابات دوره بیستم مجلس انجام بگیرد، ایشان به مخالفت برخاست و با عد ه ای دیگر که بعدا جبهه ملی دوم را تشکیل دادند در این زمینه همکاری داشت . در اردیبهشت سال 1340 آیت الله طالقانی همراه با بازرگان و آقای دکتر سحابی نهضت آزادی ایران را تشکیل می دهند که اولین جمعیت سیاسی با ایدئولوژی اسلامی بود .در بهمن سال 1341 در جریان رفراندوم شاه به اتفاق سران جبهه ملی و نهضت آزادی ایران دستگیر و در قزل قلعه زندانی می شود. بعد از 15 خرداد، اعلامیه ای تحت عنوان «دیکتاتور خون می ریزد» از طرف نهضت آزادی ایران منتشر می شود که دستگاه آیت الله طالقانی را مسوول نشر این اعلامیه می داند و با تمام قوا برای گرفتاری ایشان بسیج می شود و به طرف لواسانات لشکرکشی می کند. آیت الله طالقانی در 22 خرداد همراه آنان به زندان قصر آمد و در زندان شماره 2 قصر، جدا از دیگر یاران زندانی شد تا اینکه در ضمن محاکماتی طولانی و جنجالی با هشت نفر دیگر از همراهان در سال 1342 و 1343، در بیدادگاه های نظامی به 10 سال زندان محکوم شد. دستگاه دیکتاتوری پلیسی دست نشانده که از وجود او احساس خطر می کرد و به ارتباطش با سازمان های مسلحانه پی برده بود، او را به سه سال تبعید در زابل محکوم کردند .در زابل مبارزان مخفیانه با او تماس می گرفتند و از طرفی پرونده اش را برای تجدیدنظر در دادگستری مطرح ساختند، قضات مستقل دادگستری با وجود فشار شدید ساواک حکم او را به یک سال ونیم تبعید در بافت کرمان تبدیل کردند. او را ناچار به بافت می برند ولی بالاخره پس از هجده ماه دوری از تهران در خردادماه 1352 به تهران بازمی گردد. پس از بازگشت از تبعید، همچنان خانه او مرجع و مهبط دل های پرجوش وخروش و وجدان های به حرکت درآمده است ، او باز هم ارتباط خود را با سازمان های مخفی مسلحانه برقرار می کند و از جهت فکری و مادی به یاریشان می شتابد. ماموران رژیم در پاییز سال 1354 او را به زندان بردند. در زندان با انواع شکنجه های روحی مواجه می شود. برای تسلیم و ساکت کردن او دخترش را به زندان می اندازند و پس از مدتی به حبس ابد محکوم می کنند. بالاخره مبارزات مردم مسلمان ایران اوج می گیرد و تبدیل به انقلابی شکوهمند می گردد و آیت الله طالقانی نیز پس از 40 سال مبارزه ، تبعید و زندان در شامگاه هشتم آبان ماه 1357، بر اثر قیام خونین و حماسه آفرین ملت ایران ، در های زندان قصر به روی او باز می شود. بالاخره انقلاب شکوهمند اسلامی به پیروزی رسید و ایران تولدی تازه یافت و در تجربه ای به دست خمینی ، طالقانی و یاران آنها افتاد. از همان ابتدای انقلاب، امام خمینی طالقانی را به عنوان نخستین امام جمعه نصب می کند و میلیون ها نفر از مردم به نمازش می شتابند، اما این سوار جمعه 7 بار بیش پا در رکاب نگذاشت و سرانجام در ساعت 45/1 دقیقه بامداد روز دوشنبه 19 شهریور به پروردگارش پیوست.

"اگر ملی شدن صنعت نفت خدمت بزرکی بوده که به مملکت شده : باید از آن کسی که اول این پیشنهاد را نمود سپاسگزاری کرد و آن کس شهید راه وطن دکتر حسین فاطمی است" "دکتر مصدق"