نیچه  ساز من هست و من  معنی نیچه .

"  چنین گفت زرتشت  " نیچه  :

"    وه كه در جهان كدام ابلهی به پایه ی ابلهی رحیمان رسیده است و

در جهان چه چیز به اندازه ابلهی رحیمان مایه ی رنج فراهم كرده است ! 

وای بر عاشقانی كه از رحمشان برتر ، پایگاهی ندارند "

اراده ی شیرانه خودرا چنین میخواهد: گرسنه، شرزه، تنها، بی خدا.
آزاد از نیک بختی بندگان، رها از خدایان و پرستشها، بی ترس و ترسناک، سترگ و تنها،: چنین است اراده ی اهل حقیقت.
اهل حقیقت، آزاده جانان، همواره در بیابان زسیته اند و خداوندگاران بیابان بوده اند. اما فرزانگان نامدار خوش علف، این جانوران بارکش، در شهرها می زیند.

چنین گفت زرتشت

معناى نیست انگارى چیست؟ نیست انگارى به معناى ابطال ارزش هاى والاست، به معناى بى هدفى است و نداشتن پاسخى براى «چرا؟»  (نیچه)

از مقاله عبدالجواد فلاطورى- ترجمه خسرو ناقد

به باور نیچه، نیست انگارى مفهومى است «دو پهلو». اول نیست انگارى به معناى قدرت روح؛ كه نیچه آن را «نیست انگارى فعال» مى نامد. دوم نیست انگارى به معناى سقوط و زوال قدرت روح؛ كه نیچه نام «نیست انگارى منفعل» بر آن مى نهد. «نیست انگارى فعال»، یا به بیانى دقیق تر، نیست انگارى توانمند، به سست بنیادى هدف هایى كه تاكنون اعتبار داشته اند، پى مى برد و ابطال ارزش هاى والا و بى هدفى و پوچى مطلق آنها را كه همانا بى فایدگى و بیهودگى مطلق است، كشف مى كند و برملا مى سازد. «نیست انگارى منفعل» كه نماد ضعف و نیز فرسودگى قوه تفكر و پوسیدگى و فساد است، در تقابل با «نیست انگارى فعال» قرار دارد. «نیست انگارى منفعل»، یا نیست انگارى ناتوانى، از فقدان قوه خلاقه ناشى مى شود و از تباه شدن آنچه معناى حیات و ارزش هاى واقعى زندگى را تشكیل مى دهد. «بى هدفى فى نفسه، تشكیل دهنده پایه و اساس اعتقادى «نیست انگارى منفعل» است.»  به این ترتیب، «نیست انگارى فعال» افشاگر و برملا كننده «نیست انگارى منفعل» است و «نیست انگارى منفعل» برآمدن «نیست انگارى فعال» را تدارك مى بیند. «نیست انگارى منفعل» به گذشته فرهنگ مغرب زمین تعلق دارد؛ در حالى كه «نیست انگارى فعال» و چیرگى آن بر «نیست انگارى منفعل»، مشخصه بارز عصر حاضر و معرف آینده تمدن غربى است. حال این پرسش اساسى پیش مى آید كه وقتى نیچه از «نیست انگارى منفعل» سخن مى گوید، منظورش دقیقاً چیست؟

ویژگى هاى اساسى و خصوصیات ذاتى نیست انگارى ضعف در فرهنگ غرب كدام است؟ نیچه به طور مشخص، اساس تصور متافیزیكى افلاطونى و باور دینى مسیحایى را در نظر دارد و نگاهش به ویژه به اعتقاد راسخ در این دو پنداشت است كه به وجود جهان حقیقى و ابدى دیگرى جز جهان ما باور دارد؛ جهانى كه متغیر و متحول نمى شود؛ جهانى كه نه آغاز دارد و نه انجام؛ جهانى كه فراتر از جهان گذرا و دروغى ماست و در تقابل با آن قرار دارد.
به باور افلاطون و نیز بر پایه اعتقادات مسیحى، جهانى با چنین خصوصیات، در حقیقت جهان واقعى است كه خدا به عنوان حقیقت معین در رأس آن قرار گرفته است؛ خدایى اخلاقى كه ارزش هاى اخلاقى متناسب با این جهان را تعیین مى كند. از سوى دیگر اما، باور افلاطونى و ایمان مسیحایى جهانى را كه ما در آن زندگى مى كنیم و برایمان ملموس و محسوس است، جهانى خیالى و ساختگى، غیرواقعى و دروغین، جهانى بد و زشت مى پندارد. نیچه این باور و طرز تفكر را به مبارزه مى طلبد  و تأكید دارد كه از میان برداشتن این «جهان واقعى» از اهمیت بسیار برخوردار است. نیچه، این اندیشمند صریح و صادق، هر راه پنهان و هر طریق انحرافى را كه به عقب ماندگى و الوهیت كاذب منتهى شود، برنمى تابد. زندگى و اندیشه او در «بى اعتقادى و ناباورى به جهان متافیزیكى» مى گذرد. براى او چنین جهان واقعى و چنین حقیقتى وجود ندارد.

«همین به اصطلاح جهان خیالى و ساختگى، تنها جهانى است كه وجود دارد. آن جهان كه به جهان واقعى معروف شده، دروغى بیش نیست».  نفى واقعیت است و نیستى و پوچى. تنها واقعیت، واقعیت شدن است. باور افلاطونى این واقعیت را نادیده مى گیرد و همواره «به هیچى و پوچى متوسل مى شود و از لاوجود، خدا و حقیقت مى سازد.» این نفى مضاعف- بى اعتقادى به واقعیت و اعتقاد به لاوجود - آرى این «نیست انگارى منفعل»، یكى از پایه هاى اصلى فرهنگ مغرب زمین را تشكیل مى دهد. این نفى مضاعف سازنده كجایى معنا و هدف و مقصود زندگى است و سازنده كجایى ارزش هایى كه فرهنگ غرب بر آنها بنیاد شده و انسان غربى دائماً با آن مواجه بوده و هنوز هم با آن دست به گریبان است. نیچه معتقد است كه مسیحیت با افزودن عناصر نیست انگارانه اى به این باور نیست انگارانه، در بازسازى و گسترش آن كوشید.

بر اساس اعتقاد دینى مسیحایى، رنج و عذاب و مصیبت، گناهكارى و آلودگى به گناه، شكل دهنده اجزاى ضرورى هستى انسانند. بعد هم خداوند براى آمرزش گناهان بندگانش، پسر خود را به عنوان ناجى و مسیح به میان آنان مى فرستد و او را قربانى مى كند؛ لاوجودى فراتر از لاوجودى دیگر. «در مسیحیت، نه اخلاق و نه دین، هیچ یك نقطه تماسى با واقعیت ندارند». اعتقاد نیچه بر آن است كه در گسترش و بازسازى چنین جهان نیست انگارانه اى، همه متكلمان و فیلسوفان مسیحى سهیم بوده اند؛ حال خواه نامشان پاپ اعظم یا مارتین لوتر باشد و خواه آنان را كانت یا هگل و جز اینها بنامند. «نیست انگارى فعال» افشاگر یك چنین نیست انگارى منفعل است كه در تضاد با حیات قرار دارد.

تنها تحقق نیست انگارى فعال و فقط از طریق كمال یابى آن است كه مى توان بر نیست انگارى منفعل چیره شد. من سازنده و خواهنده و شونده، تنها معیارى است كه به چیزها هدف هایى نو و ارزش هایى جدید مى دهد. در این میان اما روشن نیست كه وظیفه انجام این امر را انسان آتى، ابر انسان و یا خود نیچه به عهده مى گیرد. آنچه تعیین كننده است، پایه و اساس و ملاك و معیار این ارزش گذارى است؛ كه همانا حیات این جهانى است، یعنى تنها واقعیت بى چون و چرایى كه وجود دارد.

در واقع، حیات، حیات و هستى این جهانى انسان، همچون اصلى مطلق و مسلم در كانون فلسفه نیچه قرار دارد. بر این اساس، و تنها بر این اساس است كه «درستى» و «نادرستى» امور معین و مشخص مى شود. هرآنچه این اصل را نقض كند، براى نیچه حكم فریب و دروغ را دارد. از این رو پیداست كه بنیاد حملات نیچه به مكتب افلاطون و نیز انتقاد كوبنده او به آیین مسیحیت، كه او آن را «مكتب افلاطون براى توده هاى مردم» مى خواند، بر این اصل استوار است.

«مبارزه علیه افلاطون (یا روشن تر بگوییم براى عامه «مردم»)، آرى، مبارزه علیه فشار هزار ساله مسیحى- كلیسایى (چرا كه مسیحیت همانا مكتب افلاطون است براى توده هاى مردم)، شور و هیجان معنوى عظیمى در اروپا پدید آورده كه تا كنون بر روى زمین مانند نداشته است».  نیچه در جاى دیگر به صراحت مى گوید: «چه كسى مسیحیت را نفى مى كند؟ اصولاً «جهان» به چه معناست؟ جهان به این معنا كه آدمى سرباز است، داور است، میهن پرست است. به این معناست كه آدمى از خود دفاع مى كند، حرمت و عزت نفس خود را نگاه مى دارد، خواهان برترى است، غرور دارد و بزرگ منشى. امروز هر عملى كه در هر لحظه اى صورت مى پذیرد، هر غریزه اى، هر احترامى كه به عمل مى پیوندد، ضدمسیحى است.» به بیانى دیگر: «مسیحیت همان مكتب افلاطون است براى توده هاى مردم؛ مذهبى است نیست انگارانه».  «آرى، نیست انگار و مسیحى هم قافیه اند، و نه تنها هم قافیه كه برازنده هم اند.»

 نیچه در راستاى نفى مسیحیت به عنوان مذهبى نیست انگارانه كه حیات را نابود مى سازد و علم و فرهنگ را به تباهى مى كشاند، چنین مى نویسد: «مسیحیت ما را از ثمرات تمدن عهد باستان و بعدها از دستاوردهاى تمدن اسلامى محروم كرد. فرهنگ و تمدن اسلامى در دوران حكمرانان مسلمان اندلس كه در اساس با ما خویشاوندتر از یونان و روم است و در معنا و مفهوم و ذوق و سلیقه، گویاتر از آنهاست، لگدمال شد. چرا این تمدن لگدمال شد؟ براى آنكه اصالت داشت، براى آنكه پیدایش خود را مدیون غرایز مردانه بود، براى آنكه به زندگى آرى مى گفت...» 

البته با مطالعه و بررسى عقاید ضد مسیحى و الحادى نیچه، به این نتیجه مى رسیم كه او هیچ گونه خدایى را نمى پذیرد. براى او هر آنچه كه از منظور و مقصود و معناى زندگى ملموس و واقعى فراتر رود، مردود است؛ حال خواه خاستگاه بودایى یا منشاء یهودى و یا اسلامى داشته باشد. از نظر او پدیده هایى چون «گناه»، «جزا»، «توبه»، «موهبت»، «آخرت»  در تعالیم اسلام نیز یافت مى شوند كه در شمار مفاهیم خیالى محسوب مى شوند .

دالای لاما:

مذهب من ساده است –نیازی به معابد نیست – احتیاجی به فلسفه های پیچیده نیست معبد ما قلب و ذهن ماست .

گاهی آنقدر نگران رسیدنیم که مهمترین چیز را از یاد می بریم: