جان نش ریاضیدان نابغه و برجستهٔ آمریکایی که در سنین جوانی به بیماری شیزوفرنی از نوع پارانویید مبتلا شد و بر اساس زندگی وی فیلمی به نام یک ذهن زیبا یا ذهنی زیبا نیز ساخته شده است. کار مهم او معرفی مفهومی است که بعدها به تعادل نش معروف شد. کارهای او در گسترش نظریهٔ بازی‌ها (از شاخه‌های ریاضیات نوین) بسیار موثر بوده است.

<جان نش> اكنون 78 ساله و یكی از معروف‌ترین اساتید ریاضیات در دانشگاه پرینستون است. البته همان 70 سال پیش هم، اطرافیان و به‌خصوص خانواده‌اش می‌دانستند كه آینده درخشانی پیش روی اوست. <نش> در 20 سالگی مدرك لیسانس و فوق لیسانس را یكجا اخذ كرد و 2 سال بعد هم، در 22 سالگی، به درجه دكترا نایل شد. او به معنای واقعی كلمه یك نابغه ریاضی بود و تئوری‌های مهم و بحث‌انگیزی در حوزه ریاضیات و اقتصاد وضع كرد كه برایش جوایز متعددی به همراه داشت.
او در سال 1994، به جایزه نوبل اقتصاد نیز دست پیدا كرد. اما آنچه از <جان نش> چهره‌‌ای ممتاز و مورد توجه ساخته است، نه نبوغ ریاضی، كه استقامت او در مبارزه با بیماری اسكیزوفرنی است.
خودش در یادداشتی برای پایگاه اینترنتی بنیاد نوبل می‌نویسد:<از كودكی تمایل داشتم كه كارهایم را تنهایی انجام بدهم. گوشه‌گیر بودم و دوست نداشتم كه با همكلاسی‌هایم بجوشم. فكر می‌كردم كارهای‌شان، تفریحات‌شان، همه و همه یك جور وقت تلف كردن است. در 31 سالگی هنوز هم گوشه‌گیر بودم. همسرم باردار بود و من در دانشگاه تدریس می‌كردم. همه چیز روبراه بود تا اینكه كم‌كم سر و كله آن فكرهای عجیب و غریب و آن صداهای لعنتی پیدا شد.>
<جان نش> صداهایی غیرواقعی را می‌شنید كه او را از خطراتی موهوم حذر می‌دادند و وادارش می‌كردند كارهایی برخلاف خواسته‌اش انجام بدهد. رفته رفته بر شدت توهمات او افزوده شد و زندگی‌اش در آستانه فروپاشی قرار گرفت. همسرش او را ترك كرد، كرسی استادی خود را در دانشگاه از دست داد و بالاخره در بیمارستان بستری شد.
پزشكان بیماری‌اش را نوعی <اسكیزوفرنی هذیانی> تشخیص دادند كه با افسرگی خفیف و كاهش اعتماد به نفس همراه شده بود.
<نش> در ابتدا از خود سرسختی و مقاومت نشان می‌داد و سعی می‌كرد با هر ترفندی شده از بیمارستان و حتی از نظارت مستقیم روانپزشك، فرار كند. اما با شدت گرفتن بیماری، كم‌كم به درمان تن داد. سوای درمان، آنچه بیش از همه به <نش> كمك كرد، تلاش آگاهانه‌ای بود كه او از خود نشان داد.
او با تمام توان سعی كرد تا محتوای ذهنی بیمار خود را ذره ذره اصلاح كند. این فرآیند جبرانی، چیزی نزدیك به 25 سال از بهترین سال‌های عمر او را گرفت اما امید و اراده‌ای كه او از خود نشان داد، كار خودش را كرد و ریاضیدان نابغه بالاخره از بند بیماری نجات پیدا كرد.
خودش این طور می‌نویسد: <به مرور زمان سعی كردم بخش بیمار ذهن خودم را شناسایی و پاك كنم. سعی كردم رفته رفته ذهنیت عالمانه‌ای را كه از قبل داشتم، بازسازی كنم. این كار خیلی طول كشید، خیلی چیزها را از من گرفت اما فكر می‌كنم الان دیگر بخش اعظم آن هذیان‌ها و آن توهمات را دور ریخته‌ام. اینكه در این سن و سال هنوز می‌توانم یك ریاضیدان و تئوریسین فعال باشم، به این معنی است كه من در مبارزه با بیماری‌ام موفق شده‌ام.>
علاوه بر كتاب‌های مختلفی كه در باره زندگی عبرت‌آموز و امیدبخش <جان نش> نوشته شده، 2 فیلم نیز بر همین اساس تولید شده است. یكی فیلم آشنای <ذهن زیبا> كه با بازی راسل كرو و كارگردانی ران هوارد تولید شده و از واقعیت زندگی و بیماری جان نش خیلی فاصله دارد؛ و دیگری فیلم مستند <جنون درخشان> كه نگاه دقیق‌تر و وفادارتری به زندگی او داشته است.
نش دارای 2 فرزند پسر است. فرزند اولش كه درست همزمان با شروع بیماری پدر به دنیا آمد، ریاضیدان است و از بد حادثه، درست مانند پدر، به بیماری اسكیزوفرنی هذیانی مبتلاست. او نیز سال‌هاست كه تحت نظارت و درمان پزشكان قرار دارد.

می گویند مرز بین نبوغ و جنون به باریكی یك تار مو است. در یك ذهن زیبا ما با نابغه ای روبرو هستیم كه از این مرز عبور كرده است.
یك ذهن زیبا فیلم بسیار خوش ساختی است. یك كار بیاد ماندنی از "رون هاوارد". فیلم داستان زندگی جان نش (راسل كرو) برنده جایزه نوبل اقتصاد در 1994 است نابغه ای كه مبتلا اسكیزوفرنی است.

نابغه ای كه در دنیایی غیر از دنیای ما زندگی می كند شاید نبوغ بیش از حد او را به این ورطه انداخته است. زمانی كه فیلم را می بینیم ناخود آگاه این پرسش برای ما مطرح می شود كه آیا هر یك از شخصیت های ساخته ذهن جان نش جوابی به یك نیاز بیرونی برای او نبوده است