حقوق زن در میان پارسیان

1- تعدد زوجات

در عهد ساسانی اصل تعدد زوجات اساس تشکیل خانواده به شمار میرفت. در عمل عده زنان به وسع و استطاعت مالی مرد داشت.

ظاهرا مردان کم بضاعت به طور کلی بیش از یک زن نداشتند. رئیس خانه ( گذک خوذای= کدخدا) از حق ریاست دودمان (سرادریه ی دوذک= سرداری دوده) بهره مند بود. یکی از زنان سوگلی و صاحب حقوق کامله محسوب شده و او رازان پادشایی ها (پادشاه زن ) یا زن ممتاز می خواندند. از او پست تر زنی بود که عنوان خدمتکاری داشت و او را زن خدمتکار ( زن ی چگاریها) می گفتند. 1 حقوق این زنان با همدیگر متفاوت بوده است. 2

از دیگر زنان میتوان به ( گذگ بانوگ = کدبانو) که گویا هرکدام خانه های جداگانه داشته اند.3

اما زوجه هایی نیز بودند که عنوان چاکر زن را داشتند و فقط اولاد ذکور انان در خانواده پدری پذیرفته میشد.4

در کتب پارسی متاخری پنج نوع ازدواج شمرده شده است 5

2- ازدواج با محارم

اهتمام به پاکی نسب و خون خانواده یکی از صفات بارز شاهان پارس بود چنانچه آنان ازدواج با محارم را جایز می شمردند و به چین وصلتی راخویذوگدس ( در اوستا خوایت و دث) میحواندند.

این رسم حتی در زمان هخامنشیان نیز معمول بوده و کمبوجیه دو خواهر خود را به عقد دراورده بود که یکی از انان atossa نام داشت و داریوش خواهر خود   parysatis را به زنی گرفت و اردشیر دوم دو دختر خود اتوسا و amestries و داریئش سوم با دختر خود استاتثرا ازدواج کرد.

3- مقام زن

شوهر حق داشت بدون رضایت زن او را در اختیار مرد دیگری قرار دهد تا ان شخص از خدمات او استفاده نماید6

4- سن ازدواج

به جهت انکه منع دختر از توالد گناه عظیمی بشمار میامد به همین جهت مراسم نامزدی در سن طفولیت بعمل میامد و ازدواج تا سن 15 سالگی شکل میگرفت7

5- قیمت گذاری و بها

در هنگام ازدواج مبلغی بابت بهای دختر به پدر و یا برادر وی پرداخت میکردید که در صورت انکه بعد از ازدواج معلوم میگردید که دختر ارزش مبلغ فوق را نداشته است میتوانستند مبلغ فوق را مطالبه نمایند8

منابع

1-    حقوق ساسانی ج 1 ص31

2-    بارتلمه / زن در حقوق ساسانی ص 13

3-    امیانوس /کتاب23/ بند6/ فقره 76

4-    دادستان ص7

5-    وست/ متون پهلوی ج1 ص142و143

6-    دینکرد/ کتاب 8 فصل 40 فقره 126

7-    دینکرد / کتاب 8/ فصل 20/ فقره 95

8-    دینکرد/ متاب8/ فصل 20/ فقره 94