سه شنبه ی گذشته اول سپتامبر، یکی از بزرگ ترین بازیکنان و دروازه بانان تاریخ فوتبال جهان طی جشنی فراموش نشدنی کفش های خویش را آویخت و برای همیشه از دنیای توپ گرد خداحافظی کرد.

بیوگرافی

الیور رالف کان در 15 جون 1969 در کارسروهه بدنیا آمد. وی ابتدا در تیم های پایه ی باشگاه فوتبال شهرش در خط دفاعی به بازی گرفته می شد ولی گئورگ هافنر مربی وقت کارسروهه  متوجه توانایی بالای وی در پست دروازه بانی شد و الیور 17 ساله را به یک خط عقب تر منتقل کرد. این عمل به اندازه ای خوب جواب داد که وینفرد شافر سر مربی تیم اصلی کارسروهه پس از مشاهده ی بازی های وی در پست جدید، او را در سال 1987 به تیم اصلی دعوت کرد و این گونه فوتبال حرفه ای کان آغاز شد. طی هفت فصل الیور جوان 148 بار پیراهن آبی کارسروهه را بر تن کرد تا درخشش فوق العاده اش این بار چشم تصمیم گیران بزرگ ترین باشگاه آلمان را خیره کند. در تابستان 1994 الیور کان با قرار دادی به ارزش 6 میلیون مارک ، که گران ترین بازیکن آلمان و دروازه بان اروپا نیز لقب گرفت راهی المپیا استادیون مونیخ شد. از این تاریخ اوج گیری او آغاز گردید.با عملکرد فوق العاده اش در نخستین فصلی که پیراهن بایرن را بر تن داشت توانست نظر کادر فنی تیم ملی آلمان را به خود جلب کند و به تیم ملی نیز دعوت شد.

اوج درخشش کان اواخر دهه ی 90 و اوائل قرن بیست و یک بود. او نخستین دروازه بانی ست که در جمع سه بازیکن برتر سال فیفا و برترین بازیکن جام جهانی انتخاب شده است. هواداران بایرن، کسب عنوان قهرمانی اروپا در سال 2001  در ورزشگاه سن سیرو ی میلانو را بر درخشش وی می دانند. شیرجه ی فراموش نشدنی وی بر سمت راست و دفع پنالتی والنسیا ، آخرین قهرمانی آلمان ها در لیگ قهرمانان اروپا را ثبت کرده است. الیور در تابستان 2002 توانست با کمک میشائیل بالاک تیم ملی آلمان که خالی از ستارگان بزرگ گذشته بود را به فینال جام جهانی 2002 برد. اما اشتباه بزرگ وی که زمینه ساز افت وحشتناک او در سال های بعد نیز شد نگذاشت کان جام جهانی را بالای سر برد. البته بسیاری از کارشناسان، مهمترین دلیل عدم موفقیت ژرمن ها در مسابقه ی پایانی را غیبت بالاک می دانند. بالاکی که در بازی نیمه پایانی برابر کره ی جنوبی با دریافت دومین کارت زرد تورنومنت خود ، فینال را از دست داد.

سال 2003 نیز برای کان خوش یمن نبود. مرحله ی اول حذفی لیگ قهرمانان اروپا در ورزشگاه المپیا استادیون مونیخ برابر رئال مادرید.، توپ از زیر دستانش رها و درون دروازه غلتید. در پی ناکامی های او در تیم ملی، این بار یورو 2004 را به بد ترین شکل به پایان برد. پس از معرفی کلینزمن به عنوان نفر اول کادر فنی تیم ملی آلمان، جایگاه کان در رده ی ملی نیز بر خطر افتاد و پس از از دست دادن بازو بند کاپیتانی ، پیراهن شماره ی یک نیز از وی صلب شد تا ینس لمان دروازه بان اول ژرمن ها در جام جهانی 2006 لقب گیرد. در جام جهانی مذکور، پس از تساوی آلمان میزبان با آرژانتین در اوقات معمول و اضافه ی بازی در مرحله ی حذفی، مسابقه به ضربات پنالتی کشیده شد. الیور کان که قبل از شروع این تورنومنت درگیری های لفظی زیادی با لمان داشت از وی دلجویی کرد و با بالا بردن روحیه ی او در ضیافت پنالتی ها، شانس پیروزی آلمان را بالا برد. این کار وی هیچ گاه از ذهن آلمان ها پاک نشد.

اما هشتاد و ششمین و آخرین بازی ملی الیور، مسابقه ی رده بندی برابر پرتغال بود که پس از کسب مقام سوم جهان برای همیشه از تیم ملی خداحافظی کرد. در رده ی باشگاهی نیز پس از انجام 633 بازی با پیراهن بایرن، در جشنی فوق العاده دست کش هایش را آویخت.

افتخارات

از عناوین انفرادی وی می توان به برترین دروازه بان جهان در سال های 1999-2000 و 2001 ، برترین دروازه بان اروپا در 1999 الی 2002 ، بازیکن سال آلمان در 2000 و 2001 ، سومین بازیکن برتر سال اروپا در سال های 2000 و 2001 ، بهترین دروازه بان بوندس لیگا در سال های 94 و 97 الی 2002 ، برترین بازیکن جام جهانی 2002 ، بهترین دروازه بان جام جهانی 2002 و برنده ی جایزه ی بازی جوان مردانه ی اروپا در سال 2001 اشاره کرد.

الیور کان در رده ی باشگاهی نیز یکی از پر افتخار ترین ها شناخته می شود. هشت قهرمانی بوندس لیگا در سال های 97 ، 99 ، 2000 ، 2001 ، 2003 ، 2005 ، 2006 و 2008 ، شش عنوان قهرمانی جام حذفی آلمان در سال های  1998 ، 2000 ، 2003 ، 2005 ، 2006 و 2008 ، شش قهرمانی جام اتحادیه ی فوتبال آلمان در سال های 1997 ، 1998 ، 1999 ، 2000 ، 2004 و 2007 ، قهرمانی جام یوفا در سال 1996 ، قهرمانی لیگ قهرمانان اروپا در سال 2001 و کسب قهرمانی جهان در رقابت های جام بین قاره ای ( برابر بوکا ) در سال 2001 از عناوین باشگاهی کان محسوب می شود.

کسب مقام اول یورو 96 انگلیس، مقام دوم و سوم دو جام جهانی 2002 و 2006 و مقام سوم جام کنفدراسیون ها در سال 2005 از افتخارات ملی کان به حساب می آیند.

الیور کان که میان هواداران بایرن به پادشاه شهره بود، یکی از صاحبان سبک دروازه بانی ست. دفع توپ با دست مخالف را ابتدا وی در مستطیل سبز به نمایش گذاشت. رفلکس های بدنی و شیرجه های بلند و کوتاه او الگوی بسیاری از دروازه بانان پر آوازه ی جهان است. واکنش های دیدنی و بعضا غیر قابل تصور او هرگز از ذهن فوتبال دوستان پاک نخواهد شد.

تنها می توان گفت خداحافظ پادشاه کان ... ...

حمید شایسته فرد - خبرنگار خبرگزاری پارس فوتبال