این ابی العوجا که در بصره می زیسته(الاغانی از ابوالفرج اصفهانی۳/۱۴۶) و از شخصیتهای بارز زنادقه(فرهنگ فرق اسلامی۲۱۲)شناخته شده شاگرد برجسته حسن بصری است (روضات الجنات۳/۲۶۰) و از شش متکلم عصر خود بوده نامش را در کنار عمروبن عبید و واصل بن عطا ذکر می کنند.

او مردی جسور و بی باک بوده و از محیط نسبتا آزاد زمان خویش بهره گرفته به تبلیغ عقاید الحادی خود پرداخته و تا دم مرگ بر نظراتش باقی بود.(توحید صدوق۱۲۶-۲۵۳-۲۹۳-۲۹۸)

او که زندیق معروف بود مانند دیگر زنادقه در تخریب مبانی اعتقادی مسلمانان کوشا بود. درباره اش آورده اند که از طعنه به قران کریم خودداری و ابا نمی کرد.(دائره المعارف بزرگ اسلامی۲/۲۸۸)

آورده اند که به ابوشاکر یصانی و عبد الملک بصری و ابن مقنع پیشنهاد کرد که هر یک ربع قران را نقض کنند.زیرا با این کار نبوت پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم و اسلام را زیر سوال می برد.(احتجاج طبرسی۲/۳۷۷)

عده ای نیز بر دهری بودن آن اشاره نموده اند که جهت اطلاع می توانید به توحید مفضل صفحه ۸ و به الامتاع ابوحیان صفحه ۱۴۵ مراجعه کنید.

جناب مسعود جلالی مقدم که در مورد این شخصیت کتاب نوشته اند در کتاب خود اینگونه آورده است که: این ابی العوجا خود را نه مانوی و نه ثنوی بلکه دهری و ضد شرع مبین اسلام نشان داده است.این شخص موقع مرگش اعلام کرد :چهار هزار حدیث جعل کرده ام تا حلال را حرام و حرام را حلال نمایم.(فرهنگ فرق اسلامی ۳۴)

خلاصه وقتی علت از دین برگشتن این شخص را از او جویا شدند می گوید: که علت تناقضاتی بود که در گفتار حسن بصری در باب جبر و اختیار دیدم. او(حسن بصری) را بر یک عقیده استوار نمی دیدم.

(توحید صدوق۲۵۳) و (احتجاج طبرسی ۲/۳۳۵)

در جای دیگر اینگونه می گوید:استادم حسن بصری دیوانه بود. سخنان بی اصل زیاد می گفت. گاهی قدری مذهب و گاهی جبری مرام بود.

(ترجمه روضات الجنات ۳/۲۶۰)

حال با چه انگیزه ای دشمنان اسلام می خواهند حسن بصری را به عنوان محب علی مطرح کنند در حالیکه مثل روز پرونده حسن بصری روشن است.

چطور می خواهند دشمن علی علیه اسلام را به عنوان محب امیر المومنین جا بزنند؟