درجه بندی مسیردر سنگ نوردی

درجه بندی و مقایسه عامل مهمی برای تشریح این که صعود چقدر طول می کشد و درچه سطحی از سختی انجام می پذیرد ، می باشد . با داشتن این اطلاعات در مورد مسیر  شما قادر خواهید بود تا بگویید : " من می توانم مسیر را صعود کنم " یا " برای صعود نیاز به آموزش و تمرین بیشتری دارم " .

    درجه بندی گاها متغیر است . به خاطر اینکه افراد مختلف ، مسیرهای مختلف را در فصول و شرایط مختلف با تکنیکها و تاکتیکهای مختلفی صعود میکنند . شاید به جای تاکتیک آلپی از تاکتیک کپسوله یا محاصره ای استفاده شود و یا اینکه آن بخش از مسیر که دیگران طبیعی صعود کرده اند را شما مصنوعی صعود کنید .

   تسلط به درجه دادن یک هنر سنگ نورد ، دیواره نورد و یا هر کسی است که اقدام به صعودی فنی می نماید . هر صعود کننده ای باید در روزهای آغازین آموختن روی آن مطالعه کرده و با انجام صعود در مناطق مختلف روی این علم  تبحر پیدا کند .
کلاس و درجه بندیصعود را در ادامه مطلب بخوانید...

 
با توجه به مقدمه بالا به اصل مطلب می پردازیم  . صعود ها در موارد زیر با هم مقایسه می شوند :
1-     کلاس صعود (Class)
  کلاس صعود یک درجه بندی وسیع و کلی از پیاده روی تا صعودهای مصنوعی را در بر میگیرد .

2-     درجه صعود (Grade)
بر اساس مدت زمان و میزان سختی مسیر به مسیر اطلاق می شود  .

3-     جدیت صعود (Seriuosness)
براساس شکل ابزارگذاری ، کیفیت میانی ها و کارگاه ها ، جدیت صعود ارزیابی می شود .

   کلاس صعود
 Class 1- پیاده روی ساده
 Class 2 - ترکینگ ، هایکینگ و کوهنوردی ساده
Class 3 – نیاز به گیره دست و پا پیدا میکنید . شیبهای نسبتا خفته ، احتمال سقوط ندارد و خیلی سریع صعود می شود .
Class 4 – صعود ساده با میانی و طناب و ... است . غالبا این مدل صعود برای شبیه سازی و آموزش استفاده می شود .
Class 5  - صعود طبیعی دشوار با تعداد گیره دست و پای محدود و با استفاده از میانی های مختلف . صعود زمان میطلبد .
Class 6 – گیره دست و پا خیلی کم تعداد تر امکان صعود طبیعی و طبعا اقدام به صعود مصنوعی می شود .در جه بندی مسیر

الف – درجه بندی زمانی
وقتی به یک کروکی مسیر نگاه میکنید ، این درجه بندی تعیین میکند که صعود مسیر چه مدت زمان نیاز دارد :
Grade I  :یک الی 3 ساعت
Grade II : سه الی 5 ساعت
Grade III : پنج الی 8 ساعت
Grade IV : یک روز کامل
Grade V : یک روز کامل برای تیم قوی یا دو روزه برای یک تیم معمولی
Grade VI : بیش از دو روز تا یک هفته
Grade VII : بیش از یک هفته – نهایت شرایط لوجستیکی دشوار ، تجهیزات کوهنردی سنگین ، پورتلژ و ... مورد نیاز است .

  ب) درجه بندی صعود طبیعی (درجه سختی)
از لحاظ فنی درجه سختی مسیر از حیث مقایسه سختی صعود ، درجه سخت ترین طول از صعود است و لزومی ندارد که کل مسیر و یا کلیه حرکت های آن به صورت متوالی دارای آن درجه باشند . طبیعتا شما برای بررسی درجه سایر طول ها باید به کروکی مراجه کنید .
درجه بندی های متفاوتی در زمینه سنگ نوردی ، یخ نوردی ، میکس و ... وجود دارد که در طرح درس های فدراسیون و در جای خود به آنها پرداخته شده است .
یک صعود درجه ای بر اساس زمان صعود و میزان سختی دریافت می کند . درجه بندی های مختلفی در دنیای سنگ نوردی وجود دارد . اما سالهاست آنچه در سنگ نوردی طبیعت (در مقابل صعود های ورزشی ) ایران بومی شده است ، نحوه درجه بندی امریکایی است . درجه بندی با نام نظام درجه بندی یوسمیت .

   پ) درجه بندی صعود های مصنوعی
عامر سر طناب طول 2
A0 – صعود طبیعی روی مسیرهای آماده بعضا نیاز است میانی ها را بگیرید .
A1 – صعود مصنوعی با رکاب و دیزی چین و سایر تجهیزات تکنیک صعود مصنوعی . حمایت های میانی قابل اطمینان هستند
A2 – صعود مصنوعی با ابزارهای حمایت میانی قابل اطمینان ، بعضا در میان چندین حمایت میانی خوب یک حمایت میانی در شرایط ایده آل نصب نشده مثلا به صورت ترکیبی نصب شده . سقوط به علت پاندولی کمتر از 10 متر .
A2+ - در این مرحله صعود کننده باید مسلط به مهارت های سر طناب ، ابزارگذاری و پیدا کردن مسیر باشد . تعداد ابزار های غیر قابل اعتماد بیشتر از حالت قبل است سقوط به علت پاندولی حدود 10 متر .
A3 – صعود این درجه از مسیر ملزم به داشتن مهارت سرطناب ، ابزار گذاری و مسیر یابی در حد فوق العاده است . در این صعود از انواع هوک ها ( ناخنی ها و کم ها)  ، میخهای مینیاتوری ، کوپرهد ، ابزارهای میانی بسیار ریز با تحمل کم و سایر ابزارهای خاص این نوع صعود ها به کرات استفاده می شود . سقوط احتمالی بر اثر پاندولی  کمتر از 15 متر ، که خطرناک بوده و احتمال جراحت درپی دارد .
A3+ - صعود مانند مرحله قبل ، اما یافتن محل ابزارگذاری زمان بیشتری میطلبد و سقوط بر اثر پاندولی حدود 15 متر .
A4 – داشتن مهارت سرطناب ، ابزارگذاری ، مسیر یابی و کنترل پاندولی در حد "عالی" الزامی است . چیزی بین 20 تا 30 متر سقوط به علت پاندولی واقعا خطرناک است .
A4+ - زمان بیشتری برای کارگذاری مسیر A4 صرف میشود . سقوط به علت پاندولی منجر به حدود 30 متر سقوط می شود.
A5 – طول مسیر به هیچ وجه دریل کاری نشده و فقط از ابزار نا مطمئن و عوارض نا مطمئن مسیر استفاده شده . سقوط بر اثر پانولی حدود 60 متر .
A6 – مسیر A5  با کارگاه  A5  .

     ت) درجه بندی جدیت
G : میانی های بسیار مطمئن و صعود مطمئن با تعداد میانی کافی .Good protection
PG : میانی ها خوب بعضا شاید میانی خوب کارگذاشته نشده باشد یا ضعیف باشد  . Pretty good
PG13 : میانی ها خوب اما با فاصله ، پاندولی بلند اما احتما صدمه دیدن وجود ندارد .
R : مسیری که میانی گذاشتن دشوار تری می طلبد و بعضا بین قسمتهای ایمن یک قسمت کوتاه صعود نامطمئن وجود دارد و یا احتمال خورد شدن سنگهاست .Risk
X: مسیرهایی که میانی ها مطمئن نبوده و پامدولی ها خطرساز است. محل کارگذاشتن میانی ها به سختی پیدا می شود. محل کارگذاشتن هم پایداری کم تری دارد . کلا خطرناک . Extremely risk

   ث)درجه بندی صعود تمیز
صعود مصنوعی با ابزار ، کارگاه ها ، میانی ها و ... همه ابزار قابل جمع آوری هستند . بعد از صعود اثری از صعود نیست . درجه بندی از A0 تا A6 مثل صعود مصنوعی .

دو مثال از ایران :
دیواره علم کوه - مسیر : ۵۲ لهستان + مشهد + فرانسویها (مسیری که به عنوان لهستان ۵۲ معمولا صعود میشود ) :
 Polish route 52 : V, 5.10 , R ,380 m, 11 pitches
یعنی مسیر 52 لهستان ، در صعود من 5.10 طبیعی صعود شده ، A2 صعود شده ، جدیت R داره و 380 متر مسیره در 11 طول .

حالا یه مسیر خارج از ایران: برج شیپتون در گروه ترانگو- مسیر  خاندان

The Khanadan Buttress (The Family Buttress) VI , 5.11 ,  X , C1 , 1300 m, 30 pitches

    یعنی مسیر خاندان درجه زمانی VI داره ، درجه طبیعی 5.11 ، جدیت X و 1300 مترش در 30 طول ، ضمن اینکه قسمت مصنوعی مسیر به صورت تمیز با درجه C1 صعود شده .