userinfo close

  ,

پیش از تاریخ در ایران


bastanclub

تاسیس: 22 اردیبهشت 1385  پروفایل کلوب
مدیر کلوب: آناهیتا اولیایی - معاونان
 

لیست بحث ها

  عناوین بحث ها ارسال کننده پاسخها بازدید بروز رسانی اولویت
3
78
91/3/4 (23:10)
2
91
88/10/26 (09:40)
16
179
91/3/4 (23:30)
1
60
90/9/22 (21:00)
0
2
90/12/13 (22:14)
0
5
90/9/22 (21:02)
0
14
90/5/17 (12:47)
0
9
90/1/6 (05:03)
2
29
89/11/27 (13:31)
1
18
89/10/15 (23:46)
1
9
89/9/15 (11:11)
0
6
89/5/4 (15:57)
4
16
89/5/4 (15:47)
0
23
89/2/8 (09:45)
0
37
89/2/5 (00:50)
0
23
89/1/30 (22:56)
0
8
88/12/1 (00:58)
1
10
88/11/9 (17:45)
1
15
88/11/2 (22:43)
30
65
88/8/16 (00:22)

عنوان بحث

آناهیتا اولیایی , anahita9090

میان رودان (بین النهرین)

                        
 
  سرزمینی در غرب آسیا در حوضۀ رودهای دجله و فرات می­باشد، این سرزمین مثلثی است به وسعت 200 هزار کیلو متر مربع که بخش‌هایی از تركیه، سوریه، عراق و ایران در این مثلث واقع شده‌اند. 
  در متون یونانی نام این سرزمین به صورت «مسوپوتامیا» به معنای میان دو رود آمده است.
  در آثار مؤلفان مسلمان، این سرزمین «جزیره» نامیده شده است. عرب­ها قسمت شمالی بین‌النهرین را جزیره، و قسمت جنوبی آن را عراق می‌نامیدند كه معنی آن چندان روشن نیست. بعضی این نام را به معنای صخره‌های كنار دریا، و برخی به معنای ساحل دانسته‌اند.
  جلگه یا دشت بین‌النهرین و نیز فلات جزیره در محدودۀ بین‌النهرین واقع شده‌اند و در مجموع اراضی عراق، بخشی از سرزمین ایران و كویت را نیز در برمی‌گیرند. جلگۀ مذكور كه در بخش جنوبی حوضۀ رودهای دجله، فرات و كارون واقع است، تا كرانه‌های خلیج‌فارس امتداد دارد، چنان‌كه شهرهای بغداد، بصره و نیز آبادان در محدودۀ جلگۀ بین‌النهرین واقع‌اند.
  بین‌النهرین علیا به سه دیار تقسیم می‌شد كه عرب­ها آنها را ربیعه، مضر و بكر می‌نامیدند.
  آب و هوای مركز و جنوب بین‌النهرین خشك و به تقریب استوایی است در تابستان دمایی برابر 50 درجه سانتی گراد داشته و میانگین بارندگی آن کمتر از 25 سانتی­متر می­باشد. آبیاری از دجله و فرات تنها وسیلۀ كشاورزی در آن سرزمین است. اراضی شمال بین‌النهرین كوهستانی است. در شمال بین‌النهرین از فراسوی كوه­های عبدالعزیز و سینجار تا دامنۀ كوه­های توروس، دشتی است كه در آن فاصلۀ رودهای دجله و فرات به 400 كیلو­متر‌ می‌رسد. در این سرزمین میانگین سالانۀ باران 30 تا 64 سانتی‌متر است. وجود علف­زارهای وسیع در این نواحی وضع مساعدی برای دامداری فراهم می‌آورد.
  باستان‌شناسان به نمونه‌هایی از مراحل تمدن و فرهنگ در این نواحی دست یافته‌اند كه از آن جمله آنها فرهنگ حسّونا (حسّونه) در جلگۀ شمالی آشور و جلگه‌های شمال و جنوب كوه سینجار در غرب موصل، فرهنگ سامره در نواحی تل صوان، مندلی و چغامامی، فرهنگ حلف در شمال سوریه، فرهنگ عبید در جنوب عراق و فرهنگ عُویْلی در محل باستانی شهر سومری‌ اریدو، می­باشد.
  از زمان اختراع خط و شناخت پیوند‌های زبانی در عراق باستان، به وجود گروه‌های مهاجر سومری، بابلی، كلدانی در جنوب، و آشوری، هوری و آرامی در شمال و غرب برمی‌خوریم.
  تا پایان هزارۀ 3 ق.م، سومریان و اكدها كه از اقوام نواحی شرقی بودند. در این بخش از بین‌النهرین سكنا داشتند.
  زبان اكدی كهن‌ترین زبان سامی و شامل دو گویش بابلی و آشوری بود.
اوایل هزارۀ 2 ق.م، دولت بابل در بخش جنوبی بین‌النهرین پدید‌ آمد كه تا 539 ق.م،استقلال داشت که در دوران سلطنت حمورابی به یكی از مراكز مهم سیاسی – فرهنگی عصر خود در آسیای مقدم بدل گشت.
  از سدۀ 16 ق.م، در شمال بین‌النهرین در اراضی سوریه، دولتی به نام دولت میتانی پدید آمد. ساكنان این منطقه هوریان و سامیان بودند كه بنا به نظر دیاكونف محتمل است. از اقوام هند و ایرانی بوده‌ باشند.
  در 539 ق.م كورش بزرگ، شاهنشاه هخامنشی وارد بابل شده و بین‌النهرین را به تصرف درآورد.
  در 535 ق.م استان متحدی شامل بابل وابر­نهر ( غرب رود فرات ) پدید آمد که سراسر بین­النهرین واراضی غرب فرات از جمله فینیقیه، سوریه و فلسطین را در بر­می­گرفت و تابع دولت هخامنشی بود.
  پس از سقوط دولت هخامنشی، بین‌النهرین در سدۀ 4 ق.م، تابع دولت اسكندر مقدونی، و از سدۀ 3 تا 4 ق.م‌ تابع دولت سلوكی شد.
  از سدۀ 3 ق.م، بین‌النهرین به تابعیت دولت پارتی (اشكانی) درآمد و در 12 م، اردوان در تیسفون تاج بر سر نهاد.
  در 113م‌ ترایانوس (تراژان) امپراتور روم به شرق لشكر كشید كه در تاریخ بین‌النهرین نقشی عمده داشت. از نیمۀ سدۀ 3 ق.‌م تا ربع اول سدۀ 3م بین‌النهرین، بخشی از دولت پارتی بود.
  جریان انحطاط و زوال دولت پارت از سدۀ 3م پس از جنگ‌های سخت میان ایران و روم آغاز گردید.
  بین‌النهرین در عهد نخستین فرمانروایان ساسانی یكی از مراكز آیین‌های گنوستیك بود. در اینجا آیین مانی رواج و اعتبار یافت. راه بازرگانی ایران كه از سوریه و بین‌النهرین آغاز می‌شد، از سلوكیه (تیسفون) و سراسر آسیا می‌گذشت و تا چین امتداد داشت.
  عرب‌ها بین‌النهرین را به دو ناحیۀ سفلی و علیا تقسیم می‌كردند و بین‌النهرین سفلی را عراق، و بین‌النهرین علیا را جزیره می‌نامیدند. خلفا و امپراتوران روم شرقی، مدت‌ها بر سر بین‌النهرین تسلط كامل پیدا نكردند؛ تنها در همین سده كه خلافت عباسیان رو به انحطاط داشت، تركان سلجوقی در آن نواحی اقامت گزیدند و آسیای صغیر را از تصرف رومیان خارج كردند، بدین‌سان، سرزمین روم شرقی در قلمرو حكومت مسلمانان قرار گرفتند.
  از 1048 ق/ 1638م،‌ عراق و جزیره در تابعیت دولت عثمانی قرار گرفت. این وضع تا پایان جنگ جهانی اول ادامه داشت. پس از جنگ، امپراتوری عثمانی تجزیه شد و بخشی از بین‌النهرین كه امروزه در خاك عراق واقع است در 1920م تحت قیومت بریتانیا قرار گرفت. در 1300ش/1921م دولت عراق تأسیس گردید، بین‌النهرین به سبب وجود منابع نفت آن، از اهمیت جهانی برخوردار است.
 
 
منابع:
1 ) ابن خردادبه، عبیدالله، المسالك والممالك، به كوشش دخویه، لیدن، 1889م؛
2 ) ابن قیسرانی، محمد، الانساب المتفقة، به كوشش دیونگ، لیدن، 1865م؛ ابوالفداء تقویم البلدان، به كوشش رنو ودوسلان، پاریس، 1840م؛
3 ) اصطخری، ابراهیم، مسالك الممالك، به كوشش دخویه، لیدن، 1870م؛
 
 
 
  • ارسال پاسخ

پاسخ ها

ترتیب پاسخ ها : از اولین پاسخ
آرش آرمانی , arasharmany
آرش آرمانی - 11:11 1389/09/15
1
ممنون.جالب بود
کلوب دات کام
کلیه محتوای این سایت توسط کاربران درج شده است و کلوب دات کام هیچ مسئولیتی نسبت به آن ها ندارد.