علل عقب‏ماندگی ممالك اسلامی
      دربارة اینكه چرا كشورهای اسلامی عقب افتاده‏اند، باید گفت: این مسئله علل و ریشه‏های تاریخی مختلفی دارد و بررسی جامع و همه جانبه آن، نیازمند کاوش هایی ژرف و گسترده است. با این حال می‏توان به چهار عامل اساسی در این زمینه اشاره کرد:
      1. مسلمانان بر اساس انگیزش و هدایت‏های دینی، مسیر رشد تعالی را پوییدند و بر اثر انحراف از دین و آلودگی به مفاسد دنیاپرستی و سستی و كاهلی، به انحطاط و عقب ماندگی گراییدند.
      2. نظام‏های سیاسی فاسد و استبدادی نیز نقش مهمی در این زمینه داشتند. این نظام‏ها به جای همّت در جهت رشد و پیشرفت مسلمانان، فقط به فكر حفظ قدرت خویش و صرف هزینه‏های عمومی مسلمانان در جهت خوش‏گذرانی و رفاه خود بودند. وجود این نظام‏ها و حاكمان فاسد، خود ناشی از انحرافات سیاسی صدر اسلام پس از رحلت پیامبر عظیم‏الشأن و انحرافات اعتقادی و اجتماعی بعد از آن بود. این نظام‏های سیاسی، بر شخصیت و منش انسان‏ها و فرهنگ این جوامع آثار زیان باری نهاد.
      3. بیگانگان و استعمارگران برای عقب نگاه داشتن كشورهای جهان سوم ـ از جمله مسلمانان ـ و استثمار منابع انسانی و طبیعی تهاجم گسترده ای به این کشورها داشتند.
      4. سرگرم شدن مسلمانان به تفرقه و جنگ‏های داخلی و جانشین ساختن شعارهای استعماری ـ همچون ناسیونالیزم و پان‏عربیزم ـ به جای تكیه بر اصول‏گرایی و اتحاد بین‏الملل اسلامی، از دیگر علل عقب ماندگی مسلمانان است.

خداوند در مورد اجباری نبودن دین میفرماید: لاَ َّ إِكْرَاهَ فِی الدِّینِ قَد تَّبَیَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَیِّ...;(بقره،256)
در دین هیچ اجباری نیست و راه از بیراهه به خوبی آشكار شده است...".

برای اجباری نبودن انتخاب دین، چند دلیل بیان شده است:

1. حقیقت دین، یك سلسله اعتقادات قلبی است كه در پی آن، آدمی كارهایی را انجام میدهد. در اعتقادات و امور قلبی، جای اجبار و اكراه نیست، تا خداوند در دین اجباری قرار دهد.

اجبار مربوط به كارهای ظاهری است; مثل این كه بچه ها را مجبور كنند، دارو بخورد.
نمیتوان با اجبار به كسی گفت، به فلان چیز اعتقاد پیدا كن. مثلاً شخصی كه خورشید را میبیند، وادار كرد تا معتقد شود كه شب است.
پیدایش اعتقاد قلبی و یقین، مقدمات و اسباب خاص خود را دارد، كه اگر آن اسباب و مقدمات فراهم بود، اعتقاد حاصل میشود و اگر نبود، اعتقاد پیدا نمیشود.(ر.ك: المیزان، علامه طباطبایی، ج 2، ص 342 ـ 343، / تفسیر نمونه، آیت اللّه مكارم شیرازی ج 2، ص 205،)

2. در اسلام، راه حق از باطل با دلایل و معجزات آشكار، روشن شده است "قَد تَّبَیَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَی...;(بقره،256) راه از بیراهه به خوبی آشكار شده است...

و نیازی به اجبار نیست; كسانی به زور متوسل میشوند كه فاقد منطق و استدلال باشند; نه دین اسلام كه دارای دلایل روشن و استدلالهای نیرومند است.(ر. ك: تفسیر نمونه، ج 2، ص 205.)

3. ایمانی ارزشمند است كه اختیاری باشد. اگر انسانها با اجبار، ایمان بیاورند، و از خود اختیاری نداشته باشند، ایمانشان ارزشمند نخواهد بود.

یكی از تفاوتهای انسان با فرشتگان و حیوانات، در اختیار داشتن انسان است.

در پایان این نكته قابل توجه است كه از نظر تكوین، در ماهیت دین اكراه و اجبار راه ندارد; یعنی در جهان خارج خداوند به انسان قدرت انتخاب داده و او را مختار آفریده است و در كنار این قدرت اختیار، عقل به او عطا كرده است

لذا انسان قدرت انتخاب هر دینی را دارد
ولی از نظر تشریع، انسانها مكلف به پذیرش دین اسلام هستند و غیر از دین اسلام، دین دیگری از آنان پذیرفته نیست.

قرآن كریم در این مورد میفرماید: ومَن یَبتَغِ غَیرَ الاْ سًِسْلـَمِ دینًا فَلَن یُقبَلَ مِنهُ وهُوَ فِی الأخِرَةِ مِنَ الخـَسِرین;(آلعمران،85)

هر كس جز اسلام، دینی دیگر جوید، هرگز از وی پذیرفته نشود و وی در آخرت از زیانكاران است."

با سلام

اگر دین اسلام براى هدایت همه مردم است، چرا بیشتر مردم دنیا از آن‏بى‏خبراند؟

بسیاری از مردم حقیقت اسلام راستین را نمی دانند 

 و اگر حقیقت اسلام را بشناسند به آن روی می آورند زیرا در اسلام نکات ریزی وجود دارد که بزرگواری آن را نمایان می سازد.

اسلام نه تنها برای انسان ها رحمت است بلکه برای غیر انسان ها حتی جانوران نیز رحمت است.

 اگر در این زمینه به کتاب های حدیثی رجوع کنیم روایات شگفت انگیزی در این مورد خواهیم یافت. اسلام حقوقی برای جانوران یاد می کند که تمدن امروزی علی رغم شعارهایی که در مورد دفاع از حقوق انسان و حقوق جانور سر می دهد، به آن دست نیافته است.

 

اما در این مورد گفته امیرمؤمنان (علیه السلام) چه زیباست:" و الله لو أعطیت الأقالیم السبعة بما تحت أفلاکها علی أن أعصی الله فی نملة أسلبها جلب شعیرة ما فعلته."

 به خدا قسم اگر اقلیم های هفتگانه را همراه با تمام افلاک آن به من دهند تا دانه جوی را از مورچه ای بستانم و با این کار خدا را معصیت کنم، این کار را نخواهم کرد. بله اسلام تا این اندازه به حقوق حیوانات بها می دهد.

 

 

قرآن از دیدگاه دیگران:

خوش تر آن باشد که سرّ دلبران                            گفته آید در حدیث دیگران برناردشاو، نویسنده ی معروف انگلیسی می گوید: «من معتقدم که دین محمّد یگانه دینی است که با تمام ادوار زندگی بشری مناسب می باشد و قابلیت آن را دارد که هر فضلی را به خود جلب کند و پیش بینی می کنم که اروپا در آینده دین و کتاب محمد را قبول خواهد کرد و آثارش از هم اکنون نمایان است.»۱گوستاولبون، مستشرق بزرگ فرانسوی می گوید: «تعالیم اخلاقی که قرآن آورده، چکیده ی آداب عالیه و خلاصه ی مبادی اخلاق فاضله است و بر بسیاری از آداب انجیل برتری دارد.»۲
هِنری پریلانس، کشیش حقیقت دوست می گوید: « قرآن نه تنها اعرابِ وحشی و باربر را داخل اسلام کرد، بلکه هزاران ملل و طوایف ملل و طوایف وحشی و بیدادگر را تحت لوای خود جمع کرد.»۳
دانشمندان اروپا در عصر بلندگرایی انسان نیز به اعجاز قرآن اعتراف کرده اند. یک بانوی دانشمند ایتالیایی، استاد دانشگاه ناپل می گوید: «کتاب آسمانی اسلام نمونه ای اعجاز آمیز است… از آن تقلید نمی توان کرد. اسلوب و سبک آن در ادبیات عرب بی سابقه است.»۴
استاد سنایس می گوید: «بی گمان قرآن همان قانون همگانی و کاملی است که از هیچ سو باطل در آن راه ندارد، پس شایسته ی همه ی زمان ها و مکان ها است و اگر مسلمانان چنان که باید بدان چنگ زنند، دوباره سیادت گذشته ی خویش را باز خواهند یافت.»۵
دکتر طه حسین، ادیب توانای معاصر مصری نیز می گوید: «قرآن برتر از حد نظم و نثر است، چرا که ویژگی هایی دارد که در هیچ نثر و نظمی نمی توان یافت. پس قرآن را نمی توان نظم یا نثر نامید، بلکه باید گفت: قرآن است و بس.»۶
 
گروه دین و اندیشه – مهدی سیف جمالی

۱-۶٫ قرآن، اعجاز جاودانی اسلام، مؤسسه ی در راه حق

 

 

بهترین روش برای معرفی یک چیزی حتی مکتبی منابع خود اوست

منابع اسلام هم از دو منبع خارج نیست 1. قران کریم

2. ائمه معصومین

کنار زدن هریک از اینها کنار زدن اسلام ناب محمدی است

و این را میتوان بعینه در ممالک اسلامی!! مشاهده کرد.

 

 

رفتار پیامبر در ظلم ستیزی
همه می دانند، پیامبر اکرم(ص) که قدرتمندانه مکه را فتح کرد و سران مکه به گواهی تاریخ نه از اسلام دلخوشی داشتند و نه رسول خدا را ارج می نهادند بلکه در دشمنی با آن حضرت تا توانستند، کوتاهی نکردند.به قول معروف "گربه ی شیرریخته ای" بودند که به یکبار ریختن شیر بسنده نکردند و هر روز کارشان بود؛ باید فراری همیشگی می شدند. بر عکس آنها، پیامبر اسلام از بس با آنان مهربان بود، همه را بخشید و فرمود شما آزادید. حتّا به آنها فرصت داد تا با در اختیار داشتن زمان، فکر کنند و به اسلام بگروند. به یک نمونه از آن اشاره می شود:
«صفوان بن امیه در روز فتح مکه از بیم بگریخته بود و به جده رفته بود. پس عمیر بن وهب از قوم صفوان بن امیه بود و مسلمان بود به خدمت پیغمبر علیه السلام رفت و گفت: یا رسول الله ، صفوان از مهتران قبیله ی ماست و از بیم تو بگریخته است و به جده رفته است. اکنون وی را زینهار ده تا ... اورا باز پس آورم. سید علیه السلام گفت: زینهار دادم. عمیر گفت: یا رسول الله،  نشانه ای از آنِ تو بکار باید. سید علیه السلام، عمامه خود به نشانه به وی داد و آن عمامه، آن بود که در روز فتح مکه ...به سر داشت. عمیر...چون به جده رسیده بود، صفوان دید که کشتی گرفته بود و خواست که به جانب یمن رود؛ گفت:  الله الله به هلاکت خویش مکوش که پیغمبر علیه السلام ترا زینهار داده ... عمامه وی به نشانه آورده ام. صفوان گفت برو... که تو دروغ می گویی. محمّد مرا هرگز زینهار ندهد. عمیر می گفت او را که : ای صفوان ، این خیال از خود بیرون کن و چندین از محمد مگریز... صفوان را دل نرم شد... به مکه ...پیش پیغمبر... چون در آمد، گفت یا محمد تو مرا زینهار داده ای؟ گفت: بلی. صفوان گفت که: اگر چنین است، مرا در اسلام [آوردن] دو ماه مهلت ده. سید علیه السلام گفت: ترا چهار ماه مهلت دادم.»


(سیرت رسول الله عبدالملک ابن هشام- مرگ درسال 218-   مشهور به سیرة النبی ترجمه ی رفیع الدین اسحاق بن محمد همدانی قاضی ابرقوه – از علمای قرن هفتم- ج 2 ص 893 به تصحیح اصغر مهدوی 1361انتشارات خوارزمی چاپ دوم  )


به نظر شما اگر اهالی مکه و سران قریش، مدینه را فتح کرده بودند چه می کردند؟ آیا یک نفر از مسلمانان مدینه را زنده می گذاشتند؟ این رفتارِ بدون خون ریزی آن حضرت در فتح مکه است. و از این رفتار  قابل توجه تر، برخورد پیامبر با فرماندهانی ست که در اطراف مکه بعد از فتح، با قبیله ها رخ داد و آن حضرت اجازه نداد به دیگران ظلم شود.

۱- والدین و مربیان نقش بسیار با اهمیتی در ایجاد اعتقادات مذهبی صحیح و جهت‌دهی نوجوانان و جوانان در پیروی از اصول مذهبی و اخلاقیات پسندیده ایفا می‌نمایند.

روابط آموزشی- مذهبی می‌بایست براساس انس و الفت، دوستی و محبت، اطلاع و آگاهی و استدلال منطقی صورت گیرد.

عقاید و آرای مذهبی باید طوری منظم، هدفدار، هماهنگ و هدایت کننده و قابل اجرا به آنها عرضه شود که زمینه را برای اختلاف و تضاد و درگیری فراهم نسازند. ضمنا باید آنها را به تفکر با شیوه درست آشنا نمود و اعتقاد به مبانی دینی و جهان‌بینی توحیدی و خداشناسی، نبوت، معاد ، امامت و رهبری و عدالت را براساس تفکر و برهان عقلی و بینش مذهبی در آنها به‌وجود آورد و نیز کتب مناسبی را که جوابگوی سوالات و اشکالات نوجوانان و جوانان با اصول استدلالی و منطقی باشد به آنان معرفی کرد، زیرا آنها تشنه اطلاعات در زمینه‌های فوق می‌باشند و با این عمل خلاء مذهبی در آنها پر خواهد شد و دچار ویرانی فکر و اندیشه نمی‌شوند.

2- طرز ارائه مسائل مذهبی به نوجوانان و جوانان بسیار اهمیت دارد زیرا مسائلی را در این دوره باید برای آنها گفت که از دین زده نشوند و در عین حال باید آن مسائل را با زندگی تطبیق داد.

این موضوعات باید طوری ارائه شود که آنها احساس کنند امور مذهبی قابل پیاده شدن در زندگی روزمره می‌باشد و حتی گاهی می‌توانند احتیاجات روانی خود را نیز با این امور برطرف نمایند. تنها موعظه کردن از طریق والدین، مربیان و با علمای دین در خانه و مدرسه و مسجد کافی نیست، باید مسائل دینی را با تجربه و عمل توام نمود تا به این زودی‌ها از فکر نوجوان خارج نشود و اثرش در رفتار  او ثابت بماند.

تفکر مذهبی، تقوا، فضیلت، شجاعت و پرهیزکاری، ایمان، اخلاق، کمال، دفاع از محرومین و جهاد در راه خدا را باید عملا به آنها آموزش داد و از طریق ارائه الگوهای صحیح به آنان آموخت که از هر پوچ و کهنه‌ای دست بردارند و عملا به کردارها و رفتارهای ارزنده برسند.

3- باید دین و علم را با هم به نوجوانان و جوانان آموزش داد و تذکر این امر برای آنها لازم است که این دو از یکدیگر جدا نیستند، بلکه زوجی هستند که باید یکدیگر را درک کنند و باید به آنها آموخت که دین و علم و عقل با هم هماهنگ هستند و مطالب دینی، عقلی و بعضاً علمی است.

4- نوجوان نیازمند یک تکیه گاه نیرومند و قوی می‌باشد، تکیه گاهی که در همه حوادث بتواند به آن پناه ببرد ، از او کمک بخواهد و به اتکای او آرام و مطمئن زندگی کند. اگر تکیه گاه و پناهگاه او والدین، مربیان، دوستان، سیاستمداران و حتی بزرگان دینی باشند، با از بین رفتن آنها و یا سقوط آنها نوجوان هم سقوط خواهد کرد، بنابراین به وجود آوردن این اعتقاد عمیق که تنها تکیه گاه قوی خداوند قادر است که هرگز سقوط نخواهد کرد و باید به او متصل شد و او را انتخاب نمود، باعث می‌گردد که نوجوان خود را در زندگی نبازد، دچار شکست و تزلزل نشود، از انحرافات و لغزش‌ها دور بماند، شخصیت و معنویت خویش را از دست ندهد و خود راه کمال را در پیش گیرد. وابستگی و پذیرش این غایت و مقصودی که ورای این عالم مادی، جامعه، اجتماع و محیط می‌باشد، خود معنای عمیق و با ارزشی برای زندگی کردن به او می‌بخشد و در مصیبت‌ها و حوادث‌ ناگوار، او دارای چنان قوت روحی مخصوص و شکیبایی خواهد بود که مجال همه گونه تدبیر را به وی خواهد داد.

5- کسانی که در مورد دین با نوجوانان و جوانان صحبت می‌نمایند، خود باید الگوی واقعی دین باشند و به آنچه که می‌گویند عمل نمایند، ایمان و اعتقاد قوی به مذهب داشته باشند، به خصوص معلمین دینی باید از بین شخصیت‌های لایق و عالم انتخاب شوند و احاطه علمی کافی به آنچه که می‌باید گفته شود داشته باشند و اعمال خود را با اهداف مذهبی تطبیق دهند، توانایی پاسخ دادن به سوالات نوجوانان را داشته باشند و بتوانند خرافات را از نظریات صحیح دینی جدا کرده، به دانش‌آموزان ارائه دهند، از نظر اخلاقی، خود الگوی اخلاق باشند، با اخلاص، مهربان، انسان دوست و علاقه‌مند به کار خود باشند، سعه صدر و وسعت نظر داشته باشند، بر نفس خود غالب باشند و از اعتدال در امور خارج نشوند، با حوصله، صبور و با تدبیر باشند و از نظر ظاهر نیز آراسته و تمیز و مرتب باشند که دانش‌آموز قطعا تحت تاثیر چنین معلمی قرار خواهد گرفت.

6- فلسفه اصول عبادی را برای نوجوانان و جوانان باید به خوبی و به طور مطلوب و جذاب بیان نمود و در مواقع دعا، دلیل علمی و روانی این درخواست‌ها و توسلات را باید گفت و نیز اثری را که این درخواست‌ها در اعمال ما می‌گذارند، توضیح داد. باید برای نوجوان تفهیم شود که دعا عامل سکون و بی‌تحرکی و ایستادن نیست، دعا عامل فریب و تخریب نیست، بلکه برعکس عامل حرکت است و او را به مقصد راهنمایی می‌کند و راه را به او نشان می‌دهد، هدف را معین می‌کند و امید‌بخش است، روح و روان انسان را صفا و جلا می‌دهد و او را به نیکی و سلامت می‌کشاند و مسیر حرکت و رفتن و جریان داشتن و شدن را به وی می‌نمایاند.

7- بردن نوجوانان و جوانان به مجالس مذهبی که مطالب مطرح شده در آن مجالس در خور سن و سال و فهم و دانش آنها باشد و همچنین دیدار افراد سلیم النفس و پاک دل، مومن و متقی و عالم باعث می‌گردد که روح دینی و فطرت مذهبی آنها پرورش یابد.

8- و بالاخره عبور دادن منطقی نوجوانان و جوانان از احساسات خام مذهبی به بینش مذهبی که با تعقل و تفکر همراه باشد و کمک کردن به ایجاد ارتباط آنها با خدا، ارتباط آنها با خودشان، ارتباط آنها با دیگران، ارتباط آنها با جهان هستی و کشف حقایق ناشی از این ارتباطات که با چون و چرا و سوال و جواب به دست می‌آید، یکی از وظایف سنگین مربیان است.

والدین عزیز راه سختی در پیش دارید اما با توکل به خدا و سعی و تلاش حتما موفق می شوید و فرزندتان از نوجوانی به سلامت عبور خواهد کرد.