یك معاینه كامل چشم پزشكی بسیار فراتر از تعیین عیوب انكساری چشم و شماره عینك مناسب می باشد. در واقع یك معاینه چشم پزشكی شامل مراحل مختلفی است كه بسیاری از اختلالات چشمی را در مراحل اولیه تشخیص داده و در صورت اقدام به موقع مانع از پیشرفت آنها می شود. یك معاینه كامل شامل:

• اندازه گیری فشار داخل چشم

• بررسی قسمت خلفی و شبكیه

• و بررسی قسمت قدامی(جلوئی) چشم است.

زمان تكرار آزمایشات چشمی بسته به نظر پزشك معالج شما دارد. با این حال توصیه های انجمن چشم پزشكی آمریكا این است كه:

• اگر سن شما زیر 40 سال است بهتر است كه هر 3 سال یك بار معاینه كامل چشم صورت گیرد.

• اگر سن شما بین 40 تا 65 سال است بهتر است كه هر دو سال یك بار معاینه صورت گیرد.

• اگر 65 سال یا بیشتر دارید این معاینات باید سالیانه صورت گیرد.

• اگر شما دیابتی هستید باید سالیانه یك بار معاینات كامل چشم پزشكی را انجام دهید. بعضی از افراد كه دارای برخی بیماری های سیستمیك یا چشمی خاصی هستند، احتیاج به معاینات بیشتری دارند.

 به یاد داشته باشید كه:

• Presbyopia یا پیرچشمی معمولا" بین 38 تا 40 سالگی شروع شده و تقریبا" همه مردم تا سن 50 سالگی آن را تجربه خواهند كرد.

• بسیاری از افراد تا سنین 52 تا 64 سالگی درجاتی از كاتاراكت(آب مروارید) خواهند داشته و در سنین 75 تا 85 سالگی تقریبا" همه كاتاراكت خواهند داشت.

• گلوكوم( آب سیاه) معمولا" در افراد بالای 40 سال اتفاق می افتد و در مراحل اولیه بدون علامت است. این بیماری یكی از علل عمده نابینائی در ایران است.

معاینه چشم پزشكی معمولا" بین 30 تا 60 دقیقه طول میكشد و بدون درد است.

مراحل معاینه چشم پزشكی:

• گرفتن شرح حال: در این قسمت چشم پزشك از سابقه بیماری های چشمی، زمان آخرین معاینه چشم پزشكی و شكایات احتمالی بینائی از شما سوال خواهد كرد. همچنین او درمورد شغل، سرگرمیها و تفریحات و در مورد سابقه ء خانوادگی بیماری های چشمی از شما سوال خواهد كرد.

• ( سنجش حدت بینائی) Visual Acuity Test: انجام این تست در واقع به این معناست كه چشمان شما چقدر خوب می بیند یا به عبارت دیگر وضوح و قدرت بینائی شما را محك می زند.  اولین آزمایشی كه شما در حین معاینات چشم پزشكی با آن مواجه خواهید شد، دیدن چارت معروفی است كه شامل حروف در اندازه های مختلف است. ابتدا شما باید در فاصله 6 متری از این چارت بایستید. از شما خواسته می شود كه جهت حروف را كه به تدریج كوچك تر می شود، تشخیص دهید. كوچك ترین ردیفی كه توسط چشم شما دید می شود میزان دید چشمان شما خواهد بود.  اگر چشم پزشك دید شما را 20/20 گزارش كند معنای این جمله این است كه شما از فاصله 6 متری می توانید كوچكترین ردیفی را كه یك فرد با دید طبیعی می بیند، ببینید و اگر به عنوان مثال دید شما 20/10 گزارش شود معنای آن این است كه شما از فاصله 3 متری می توانید می توانید كوچك ترین ردیفی را كه یك فرد با دید طبیعی از فاصله 6 متری می بیند، ببینید. اگر دید شما كاهش یافته بایستی تعیین نمره عینك انجام شود  كه احتمالا" همگی شما به خوبی با آن آشنا هستید. تعیین عیب انكساری یا Refraction همان مرحله ای است كه عدسی های مختلف جلوی چشمان شما قرار داده می شود تا عدسی مناسب برای تصحیح عیب انكساری شما پیدا شود.

• حركات چشمی: چشم پزشك از شما می خواهد كه به یك هدف نزدیك(معمولا" انگشت دست او) نگاه كنید و حركت انگشت او را كه مانند ترسیم حرف H پهن در فضا می باشد دنبال كنید. این آزمایش قابلیت حركت چشمان شما را ارزیابی می كند. در اختلالات  اعصاب چشمی كه به عضلات چشم عصب دهی می كند و یا در صورت وجود مشكل در خود عضلات چشم، این حركات مختل می شوند.

• ارزیابی مردمك: در این آزمایش یك منبع نورانی به چشم شما تابانده می شود تا واكنش مردمك به نور سنجیده شود.

• تست پوشاندن چشم: این تست برای ارزیابی عمل كرد هم زمان دو چشم با یك دیگر است.  در این آزمایش از شما خواسته می شود كه در صورتی كه دارای عیوب انكساری هستید عینك مخصوص خود را به چشم بزنید و سپس به یك نقطه دور در روی چارت حروف ثابت نگاه كنید. سپس چشم پزشك یكی از چشمان شما را می پوشاند. اگر چشم شما برای ثابت ماندن بر روی نقطه مورد نظرحركت كند یعنی از آن چشم استفاده نمی شود و این می تواند نشانه ای از استرابیسم(لوچی) و یا تنبلی چشم باشد. برای تكرار آزمایش برای چشم دیگر چشم پزشك بعد از برداشتن پوشش از چشم اول چند ثانیه ای صبر می كند تا تعادل برقرار شود و سپس آزمایش را با چشم دیگر تكرار می كند. اگر چشمی كه پوشش از روی آن برداشته شده حركت كند، این حالت phoria نامیده می شود. معنای این جمله این است كه در هنگام استراحت هر دو چشم به سمت نقطه هدف نگاه نمی كنند بنابراین شما باید سعی كنید كه هر دو چشم را روی یك نقطه، ثابت نگاه دارید كه این مسئله می تواند ایجاد فشار در چشم كرده(eye strain) و در نهایت باعث سردرد شود.

• تست بررسی تطابق: هدف از انجام این آزمایش، سنجش توانائی چشمان شما برای تطابق است. چشم پزشك از شما می خواهد كه به یك نقطهء نزدیك نگاه كنید و سپس این هدف را تا بینی نزدیك و نزدیك تر می كند و از شما می خواهد اولین باری كه آن را به صورت دو شئ می بینید ذكر كنید.

• بررسی با Slit Lamp: در این تست از slit lamp كه بیومیكروسكوپ هم نامیده می شود برای بررسی قسمت قدامی و خلفی چشم استفاده می شود. این میكروسكوپ اجزای چشم شما را چندین بار بزرگتر كرده و از یك منبع نورانی استفاده میكند تا به وضوح اجزای چشم دیده شوند. تمام قسمت های چشم شما مانند مژه، پلك، قرنیه، ملتحمه، عنبیه، عدسی و اتاق قدامی به وسیله این دستگاه بررسی می شوند.

• تونومتری: این آزمایش برای اندازه گیری فشار داخل چشمی است. در این آزمایش ابتدا یك قطره بیحسی و سپس چند قطره از فلئورسئین( یك ماده رنگی زرد) به داخل چشم ریخته می شود ودر نهایت چشم پزشك یك دستگاه كوچك به نام تونومتر را به چشمان شما نزدیك می كند و روی قرنیه قرار می دهد و فشار چشم را اندازه گیری می كند. اگر فشار چشم شما بالاتر از حد طبیعی باشد می تواند خطر ابتلا به گلوكوم را افزایش دهد. بعضی از چشم پزشكان ترجیح می دهند از روش غیرتماسی اندازه گیری فشار چشم كه air puff نامیده می شود استفاده كنند.

• ارزیابی فوندوس با مردمك گشاد شده: معمولا" این تست آخرین تستی است كه در یك معاینه چشم پزشكی كامل انجام می شود. در این روش پزشك از قطره ای استفاده می كند كه مردمك چشم شما را گشاد كرده و بنابراین پنجره ای را جلوی چشم او باز می كند كه می تواند قسمت های داخلی تر چشمان شما را به خوبی بررسی كند. در این آزمایش او می تواند ویتره، عصب بینائی، ماكولا، شبكیه و عروق خونی را بررسی كند. كاهش نور فوندوسكوپ وضوح تصویر را برای چشم پزشك كم می كند، با این حال اگر نور این دستگاه شما را اذیت می كند می توانید از پزشك خود بخواهید نور آن را كاهش دهد. این آزمایش یك قسمت اصلی و مهم از معاینات چشم پزشكی است كه می تواند بسیاری از بیماری های چشمی را نشان دهد.

• آزمایشات تكمیلی در صورت ضرورت:

1. آزمایش تشخیص رنگ: اختلالات تشخیص رنگ به خصوص در آقایان شایع می باشد. شایع ترین اختلال، عدم تشخیص دو رنگ سبز و قرمز از یك دیگر است. آزمایش استاندارد برای تشخیص این نوع اختلال استفاده از صفحات pseudoisochromatic است. این نوع صفحات شكل های مختلفی مانند اعداد، حروف و یا اشكال هندسی متفاوت دارند كه به صورت نقطه نقطه بوده و در رنگ و درجه روشنی از زمینه زیرشان متفاوت هستند. به عنوان مثال ممكن است كه زمینه یكی از آنها نقطه های نارنجی و شكل اصلی به صورت نقطه های زیتونی رنگ باشد. برای یك فرد با تشخیص رنگ عادی، تفكیك این دو از هم به راحتی صورت می گیرد اما برای فردی كه dichromatic است ( یعنی كسی كه دو رنگ قرمز و سبز را یك سان میبیند) هیچ شكلی قابل تشخیص نیست.
2. بررسی میدان بینائی: میدان بینائی محدوده­ای از فضا می­باشد كه با نگاه ثابت چشم در یك جهت، برای شخص قابل رویت است. كاربرد اصلی این تست برای تشخیص و پی گیری گلوكوم(آب سیاه) است. همچنین در تشخیص انواع بیماری های اعصاب چشم و راه های بینائی در مغز كمك كننده است.

دوستان عزیز لطفاّ در کلوب بیشتر شرکت کنید