زبان شناسی در اینترنت

درآمد

نیمه ی نخست سده ی بیستم سرشار از پیشرفت در زمینه های گوناگون زبان شناسی است.از یک سو، آواشناسی با کمک پیشرفت های شاخه های گوناگون فیزیک به پیش می تازد؛ از سوی دیگر، واج شناسی به همت حلقه ی پراگ، افقی بسیار گسترده می گشاید. با این همه، در این میان سوسور دیدگاهی نو وگفتاری دیگر دارد. او زبان شناسی را به همت کارهای چارلز سندرس پیرس به نشانه شناسی بسیار نزدیک می کند. طرح مفهوم های نوین هم نشینی و جانشینی به شیوه ای که او می نگریست بسیاری از یافته های زبان شناسی را دستخوش دگرگونی کرد. اما هنوز دیری نپایید که در کنار این نگرش نو به زبان شناسی، سر بر آوردن و فروخفتن حلقه ی وین نگاه ها را به سوی اندیشه هایی خیره کرد که معنا شناسی را در مرکز توجه قرار داد و زبان شناسان و فیلسوفان را دوباره بر سر یک میز نشاند. اینجا بود که زبان و نگاه ژرف به آن گستره ی بسیار رنگارنگی را پیش چشم به نمایش درآورد: از یک سو زبان شناسی تاریخی تا زبان شناسی کاربردی و از سوی دیگر نشانه شناسی تا فلسفه ی تحلیلی را سرگرم خود کرد.

به هر سان، در پایان باید اشاره کرد که نیمه ی دوم سده ی بیستم با اندیشه های نوین نوآم چامسکی زبان شناس بلند آوازه دست به خانه تکانی جدیدی زد. نگرش نوین او به زبان و بنیادهای فلسفی آن، به ویژه نگره ی دستوری گشتاری- زایشی او چند دهه است که بیشتر گفت و گوها و پژوهش های این رشته را به خود اختصاص داده است. امروزه زبان شناسی به یک رشته ی بسیار جذاب و سودمند بدل شده و در بسیاری از قلمروهای میان رشته ای نقشی کلیدی به خود گرفته است. فراگیری کاربرد زبان شناسی در پژوهش های گوناگون سبب شده است که کم کم به این رشته همچون دانشی بنیادین نگاه شود. اینک دستاوردهای این  رشته آن چنان گسترده شده است که از یک سو در فن آوری هوش مصنوعی و پردازش های زبان های طبیعی به کار گرفته می شود و از سوی دیگر در نقدهای پسامدرن به خوانش متن، نشانه شناسی و هرمنوتیک منتهی می گردد.

1-    مرکز، نهاد و سازمان پژوهشی و آموزشی

The International Phonetic Association http://www.arts.gla.ac.uk/IPA/ipa.html

انجمن بین المللی آواشناسی از سرشناس ترین و معتبر ترین انجمن های بین المللی در سراسر جهان است. سایت این انجمن بخش های گوناگونی دارد که در یک فهرست دو ستونی در ورق وب اصلی آن آورده شده اند.

Deusche Gesellschaft fur Sparachwissenschaft

http://dgfs.de/

انجمن زبان شناسی آلمان از جامعه های زبان شناسی پرکار اروپا است. در بخش های گوناگون سایت می توانید به بایگانی، نشریه و... که متعلق به این انجمن است دست بیابید.

Department of Linguistics

http://www.mml.cam.ac.uk/ling/

دانشکده زبان شناسی کمبریج از معتبرترین و سرشناس ترین مرکزهای آموزشی و پژوهشی این رشته در جهان است. در سایت این دانشکده می توانید با دوره ها و پودمان های آموزشی آشنا شوید. در بخش استادان و سایت های شخصی آنان مقاله های خواندنی بسیاری خواهید یافت.

Stanford Department of Linguistics

http://www-linguistics.Stanford.edu/index.shtml

دانشکده ی زبان شناسی دانشگاه استنفورد یکی از پرکار ترین و سرشناس ترین نهاد های آموزشی در رشته ی زبان شناسی است. این سایت بخش های گوناگونی دارد. در بخش استادان این سایت، افزون بر آشنایی با آنان، شمار بسیارزیادی از مقاله ها وجستارهای خوب و دقیق در گرایشها و شاخه های رشته ی زبان شناسی در دسترس شما قرار خواهد گرفت.

Association for linguistic typology (ALT)

http://www.ling.lancs.ac.ul/alt/

این نشانی اینترنتی متعلق به انجمن رده شناسی زبان شناسانه است. این سایت به معرفی این انجمن و کارهای پژوهشی انجام شده در آن می پردازد. همچنین یک نشریه به همین نام در این سایت معرفی و به پیوندی شماره کنونی ان داده شده است. برای عضوهای این انجمن یک گاه نامه داخلی نیز به شکل منظم فرستاده می شود. گردهمایی های پیوسته در این انجمن از کارهای برجسته ی آن می باشد. افزون بر اینها بخش انتشارات خوبی نیز دارد.

International Association for Semiotic Studies

http://www.uni-ak.ac.at/culture/withalm/semiotics//AIS/IASS.html

انجمن بین المللی مطالعات معناشناسانه در این سایت به 4 زبان زنده اروپایی معرفی می شود. یک بولتن خوب نیز در این سایت برای خبر رسانی درباره گردهمایی ها، همایش ها و.. در این زمینه ارائه می گردد.

Gessellschaft fur Semantik

http://www.phil-fak.uni-dusseldorf.de/asw/gfs/

این نشانی اینترنتی متعلق به انجمن معناشناسی در دانشگاه دوسلدورف در کشور آلمان است. در ورق اصلی این سایت ورود به آن به دو زبان آلمانی و انگلیسی پیش بینی شده است. در بخش های این سایت متن های گوناگونی برای خواندن ارائه می شود.

The Harold Goodgalss Aphasia Research Center

http://www.bu.edu/aphasia/

مرکزی پژوهشی که سرگرم کاوش در زمینه زبان پریشی است. گزارش تاریخی از این رشته علمی و معرفی از برنامه های پژوهشی جاری در این مرکز در این سایت ارائه می شوند.

Center for Applied linguistics (CAL)

http://www.cal.org/

مرکز زبان شناسی کاربردی با هدف به کارگیری دستاوردهای زبان شناسی در آموزش زبان دوم راه اندازی شده است. در اینجا پژوهشگران می کوشند تا با پژوهش در دیدگاهها و اندیشه های کاربردی رشته زبان شناسی به روشها و الگوهای نوین و کارآمدتری در آموزش زبان بیگانه به زبان آموزان و دانشجویان دست یافت. سایت این مرکز بخشهای گوناگونی دارد. برای نمونه، ورق وب اصلی به شکل چند ستونی ساخته شده است و در ستون میانی آن تازه ترین کتابها در همین زمینه معرفی می شود. پیوند به سایت چند مرکز دیگر نیز در دسترسی است.

Center for Corpus Linguistics (CCL)

http://www.corpus.bham.ac.uk/

این آدرس متعلق به مرکز جنگ زبان شناسی در دانشگاه بیرمنگام است. این مرکز که بر روی معنا شناسی تمرکز بیشتری دارد، همچون همه مرکزهای آموزشی در دوره های پایه تا تکمیلی رشته زبان شناسی دانشجو می پذیرد. در این سایت، کاربران می توانند با عنوان پودمانهای درسی این دوره ها آشنا شوند.

Association for Computational Linguistics (ACL)

http://www.sigsem.org/

این نشانی اینترنتی متعلق به انجمن زبان شناسی رایانه ای در کشور سوئیس است. این سایت بخشهای گسترده و گوناگونی دارد. نوشته های فراوانی در این بخشها در دسترس علاقه مندان قرار داده شده است. خبرهای تازه ای از آخرین گردهمایی ها، گروه های کاری و... در این زمینه نیز در آن آورده شده است.

FORUM FOR IRANIAN LINGUISTICS

http://lexicon.arizona.edu/~iranian/main.html

در دانشکده زبان شناسی دانشگاه آریزونا گروهی پژوهشی وجود دارد که در زمینه زبانهای ایران با رویکردی برگرفته از زبان شناسی نوین به مطالعه می پردازد. هم هنگام و در کنار این تحقیق به پیشرفت رشته ی زبان شناسی در ایران نیز توجه می شود. نوشته ها و کارهای خوبی در این سایت برای مطالعه ارائه شده است.

2-    سایت های موضوعی

Introduction to Auto lexical Grammar

http://chesswork.com/ling/papers/autolexical.html

این متن بسیار دقیق و کامل درآمدی به دستور واژگانی است که به وسیله یکی از زبان شناسان برجسته نوشته شده است.

Categorical Grammar Home Page

http://www.cs.man.ac.uk/ai/CG

در بخشهای گوناگون این سایت نوشته های خوبی برای آشنایی با الگوی دستوری مقوله ای به دست خواهید آورد. چند پیوند به سایتهای همانند نیز ارائه می شود.

Construction Grammar

http://www.constructiongrammar.org

در این سایت گروهی پژوهشی معرفی می شوند که سرگرم مطالعه درباره دستور ساختاری هستند. در ورق وب اصلی شرحی کوتاه از این دستور و چند پیوند به سایت های همانند آورده شده است.

Functional Grammar

http://www.home.hum.uva.nl/fg/

سیمون. سی. دیک از اندیشه پردازان دستور نقشی بود. این نگره دستوری یکی از نگره های نوین در زمینه دستور زبان است که با رویکردی چند زبانی شکل گرفته است. در ورق اصلی این سایت شرح خوبی ارائه شده. بخش های گوناگون این سایت به این نگره زبان شناسانه می پردازند.

Head-Driven Phrase Structure Grammar

http://hpsg.stanford.edu/

این سایت متعلق به یک برنامه پژوهشی درباره ی دستور سازه ای هسته بنیاد است و کوشش می شود تا درباره این نگره دستوری اطلاعاتی گردآوری و در دسترس علاقه مندان قرار داده شود. این برنامه پژوهشی با دیگر برنامه های پژوهشی دانشگاه استنفورد در ارتباط و همکاری است.

HPSG Homepage

http://www.ling.ohio-state.edu/

همچون سایت بالا این سایت نیز به بررسی و مطالعه درباره دستور سازه ای هسته بنیاد اختصاص دارد. در این سایت بخشهای بسیار گسترده ای درباره ی زبان شناسی و به ویژه این نگره دستوری وجود دارد. پیوندهای زیادی نیز به سایت های فعال درباره نگره دستور سازه ای و نگره های دیگر دستوری ارائه می شود.

3- سایتهای مرجع و عمومی

THE LINGUIST LIST

http://www.linguistlist.org/

یکی از بهترین سایت های مرجع درباره زبان شناسی است. خود سایت بخشهای گسترده و گوناگونی دارد و در همان حال پیوند های بسیاری به سایتهای دیگر نیز ارائه می کند. یک بایگانی بزرگ از مقاله های خواندنی از شاخه های زبان شناسی دارد. چندین فهرست پستی نیز برای عضو شدن معرفی می کند.

Arizona Minimalist Syntax Archives

http://minimalism.linguistics.arizona.edu/AMSA/archives.html

یک بایگانی بسیار خوب از مقاله ها و جستارهای نوشته شده در زمینه نحو کمینگی در زبان شناسی است. در پایین ورق اصلی این سایت، چند پیوند بسیار مهم به سایت های کلیدی ذر زمینه زبان شناسی معرفی شده است.

Bed News: The Noam Chomsky Archive

http://monkeyfist.com/ChomskyArchive/

این هم یک بایگانی از نوشته های چامسکی  زبان شناس و ناقد سیاست خارجی دولت آمریکا است. در این بایگانی برخی از نوشته ها، گفت و گوها و سخنرانی های او ارائه می شود. افزون بر این، در بخشی از این سایت، شماری مقاله که زبان شناسان درباره اندیشه های او نوشته اند نیز در دسترس قرار دارد.

AMERICAN SHIBBOLETH: EBONICS

http://www.csa.com/hottopics/ebonics/

جدایی و فرق های اساسی زبان انگلیسی که در آمریکا به عنوان زبان معیار رایج است با زبان انگلیسی که در کشورهای دیگر، به ویژه انگلستان، رواج دارد موضوعی است که همگان کم و بیش درباره ی آن چیزهایی شنیده اند می دانند. با این همه، در این سایت این موضوع از نگاهی زبان شناسانه و کاربردی بررسی همه جانبه شده است. نوشته های بسیار گسترده و زیادی در این باره در این سایت خواهید یافت.

ANCIENT SCRIPTS.COM

http://www.ancientscripts.com/

یک سایت بسیار جالب برای کسانی که علاقمند به زبان شناسی هستند. موضوع های زبان شناسی عمومی در این سایت طرح می شوند. بخش های گوناگونی در اینجا وجود دارند که بخش نگارش این سایت( البته به انگلیسی) همانگونه که سازنده ی آن نیز اشاره کرده مهمترین بخش سایت می باشد.

Ethnologue language family index

http://www.ethnologue.com/home.asp

در این سایت می توانید کم و بیش با همه ی زبانهای دنیا آشنا شوید.

منبع: روزنامه ی ایران- سال نهم- شماره 2532