بسیار مى شود كه انسان براى انجام كار مهمّى متحیّر و سرگردان مى شود و مطالعه درباره جوانب آن، رفع تحیّر از او نمى كند؛ با افراد آگاه مشورت مى كند، ولى آنها نیز نظرات مختلفى دارند، و او همچنان در كار خود سرگردان مى ماند و اگر این سرگردانى ادامه یابد خسارت هاى سنگینى دامن گیر او خواهد شد. در این گونه موارد، دستور استخاره داده شده است كه انسان طبق آداب ساده اى با خداوند بزرگ - به وسیله قرآن مجید، یا تسبیح و مانند آن - مشورت كند و از ذات پاكش هدایت و راهنمایى به آنچه خیر و صلاح اوست، بطلبد؛ به یقین خداوند نیز او را ـ طبق روایات صریحى كه داریم ـ راهنمایى خواهد كرد.

استخاره، نه تنها انسان را از حال تحیّر و سرگردانى - كه بدترین حالات است و مایه تلف شدن وقت و نیروى اوست - نجات مى بخشد، و او را با اراده و تصمیم قوى و گام هاى استوار به سوى مقصد به حركت وا مى دارد؛ بلكه واقعاً نیز راهنما و راهگشا به سوى خیرات است و این حقیقتى است كه در روایات اسلامى وارد شده، و ما خود بارها و بارها آزموده ایم كه استخاره ها گوئى معجزه مى كند.

گاه انسان براى كارى استخاره مى كند و مطابق آن، به سوى آن كار مى رود و ظاهراً نتیجه اى نمى گیرد؛ امّا بعد از ماه ها، یا سال ها، رمز عجیب آن استخاره را درمى یابد. به هر حال، استخاره را با پیشگویى نباید اشتباه گرفت؛ بلكه استخاره خیر و صلاح كار را از طریق درخواست از خداوند، به انسان نشان مى دهد. در روایات اسلامى آداب ویژه اى براى استخاره به معناى معروف آن، ذكر شده؛ مانند وضو داشتن و رو به قبله بودن و حالت توجّه و ارتباط قلبى با خداوند داشتن و استغفار كردن به هنگام استخاره و مانند آن(5) و این امور، مطلوب و قطعاً مؤثّر است.

دو چیز را به هنگام استخاره نباید فراموش كرد: 1ـ استخاره منحصر به جایى است كه مثبت یا منفى بودن كار بر انسان روشن نباشد، و با تفكّر و اندیشه، و حتّى با مشورت كردن با افراد خبره و صاحب نظر نیز روشن نشود؛ این جا، جاى استخاره است و در غیر این صورت استخاره كردن، اشتباه است. 2ـ از استخاره هاى مكرّر در یك چیز باید پرهیز كرد (مگر این كه فاصله قابل توجّهى بشود و یا این كه شرایط تغییر كند.) در استخاره هاى مكرّر، همان استخاره اوّل معتبر است و بقیّه اعتبارى ندارد. باید انسان بعد از استخاره - با شرایطى كه در بالا گفته شد - تردید نكند و به دنبال آن به راه بیفتد و از خدا خیر و صلاح خویش را بطلبد و بر ذات پاك او توكّل كند، و مطمئن باشد نتیجه خواهد گرفت.

سوره مباركه حمد را خوانده و آنچه را  مایلید قصد و نیت کنید و اشاره ای فرمائید.