عنوان مقاله
| عنوان مقاله | بروز رسانی | |
|---|---|---|
|
1
|
3 شهریور 1390 | |
|
2
|
3 شهریور 1390 | |
|
3
|
9 مرداد 1390 | |
|
4
|
11 تیر 1390 | |
|
5
|
11 تیر 1390 | |
|
6
|
18 خرداد 1390 | |
|
7
|
17 خرداد 1390 | |
|
8
|
16 خرداد 1390 | |
|
9
|
13 خرداد 1390 | |
|
10
|
11 خرداد 1390 |
ناصر محب امام هادی صلوات الله علیه - 23:17 1390/06/3
کلام امیر المومنین علیه سلام درباره ی خصوصیات حجج الهی
أمیرالمؤمنین
علیهالسّلام در ذیل مكالماتی كه با كمیل داشتند هنگام خروج به
مقبره در صحرا میفرماید: اللهُمَّ بَلَی لاَ تَخْلُوا الارضُ مِن
قَائِمٍ لِلّهِ بِحُجَّةٍ إمّا ظَاهِراً مَشْهُوراً أوْ خَائِفاً
مَغْمُوراً لِئلاَ تَبْطُلَ حُجَجُ اللهِ وَ بَیِّنَاتِهِ، وَ كَمْ ذَا؟ وَ
أَیْنَ أُولَئِكَ؟ أُولَئِكَ وَ اللهِ الاقَلُّونَ عَدَداً وَ
الاعْظَمُونَ قَدْراً. یَحْفَظُ اللهُ بِهِمْ حُجَجَهُ وَ بَیِّنَاتِهِ
حَتَّی یُودِعُوها نُظَرائَهُمْ وَ یَزْرَعُوها فِی قُلوبِ أشْبَاهِهِمْ.
هَجَمَ بِهِمُ العِلْمُ عَلَی حَقِیقَةِ البَصِیرَةِ، وَ بَاشَرُوا رُوحَ
الیَقِینِ، وَاسْتَلانُوا مَا اسْتَوْعَرَهُ المُتْرِفُونَ، وَ اَنِسُوا
بِمَا اسْتَوْحَشَ مِنْهُ الجَاهِلُونَ، وَ صَحِبُوا الدُّنیَا بِأبدانٍ
أَرْوَاحُهَا مُعَلَّقَةٌ بِالمَحَلِّ الاعْلَی. اُولَئِكَ خُلَفَاءُ
اللهِ فِی أَرْضِهِ وَالدُّعَاةُ إلَی دِینِهِ. آه آه شَوْقاً إلی
رُؤیَتِهِمْ إنصَرِفْ إذَا شِئتَ.[1]
پس از آن كه أمیرالمؤمنین علیهالسّلام برای كمیل بیان چهار دسته از علمای دنیا پرست و ضعیف الرأی را مینماید و آرزو میكند كه كسی را یافت كند تا از علوم انباشته در سینة خود به او بیاموزد و یافت نمیكند و میفرماید: دنیا از علم خالی شده است آنگاه میفرماید: «بَلی هیچ گاه زمین از حجّت خدا كه برای خدا قیام كند خالی نخواهد بود خواه آن حجّت در بین مردم ظاهر و مرعوف باشد و خواه غائب و هراسان. خداوند حجّت خود را همیشه بر روی زمین باقی میدارد برای آنكه ادلّة توحید و دلائل و بیّنات خدا باطل نشود و نسخ نگردد و حجّتهای الهیّه بر مردم تمام شود. آری لكن آن حجّتها چند نفرند؟ و كجا هستند؟ سوگند به خدا كه تعدادشان بسیار كم ولی قدر و ارج آنها در نزد خدا بسیار بزرگ است. خداوند با دلهای توانا و نفوس قدسیّة آنان آیات و بیّنات خود را حفظ كرده تا آنها را به هم طرازان خود بسپارند و در دلهای آنان ذخیره كنند و در قلوب نظائر و اشباه خود تخم توحید و معارف الهیّه و اسرار غیبیّه را بكارند. دریاهای علم با حقیقت بصیرت و درك واقعیّت به آنها هجوم آورده است، و به رُوح یقین و مرتبة عالیة ایمان رسیده و آنرا بالمباشرة لَمس نمودهاند، و در نهایت زُهد و بیاعتنائی به لذّات مادّی و حسّی آنچه را كه مُترِفین و خوشگذرانها و راحتطلبان خَشِن و سخت میپندارند اینان نرم و لطیف و ملایم میشمرند، و به آنچه مردم نادان و جاهل از آن گریزانند اُنس و آشنائی دارند. در دنیا فقط با بدنهائی مصاحب هستند و با جسم خود در روی زمین زندگی میكنند لیكن ارواح آنها به ملكوت اعلی پیوسته و جانها آنها به عوالم قدس و حرم امن و امان الهی مسكن گزیده است. ای كمیل این دسته فقط خلیفههای الهی بر روی زمین هستند و حجّتهای خدا بر كاخ آفرینش و عالم هستی، و اینان دعوت كنندگان به سوی خدا هستند و رهبران دین او. آه آه چقدر اشتیاق ملاقات و دیدار آنها را دارم. (حالا گفتار من با تو تمام شد) هر زمان كه خواستی برو».
و كلینی با سند خود از أبواسحاق از كسی كه مورد وثوق اوست از اصحاب أمیرالمؤمنین علیهالسّلام روایت كرده است كه قالَ أمیرُالمؤمنین علیهالسّلام: اللهُمَّ إنَّكَ لا تُخلَی اَرْضَكَ مِن حُجَّةٍ لَكَ عَلی خَلفِكَ[2] «حضرت أمیرالمؤمینن علیهالسّلام عرض میكنند: بار پروردگارا تو زمین خود را هیچ گاه از حجّتی بر بندگان خودت خالی نخواهی گذاشت».
و همچنین با سند خود از أبوحمزة ثمالی از حضرت امام محمّد باقر علیهالسّلام روایت كرده است قالَ: قَالَ: وَاللهِ مَا تَرَكَ اللهُ أرْضاً مُنذُ قَبَضَ آدَمَ علیهالسّلام إلاّ وَ فِیهَا إمامٌ یُهْتَدی بِهِ إلَی اللهِ وَ هُوَ حُجَّتُهُ عَلی عِبادِهِ وَ لاَ تَبقَی الارضُ بِغَیْرِ إمامٍ حُجَّةٍ لِلّهِ عَلی عِبادِهِ.[3] «حضرت باقر فرمود: سوگند به خدا كه خداوند از روزی كه آدم ابوالبشر را به سوی خود برد هیچ گاه زمینی از زمینها را بدون امامی كه مردم را به سوی خدا رهبری كند و حجّت او بر بندگانش بوده باشد خالی نگذارده است، و هیچ گاه زمین بدون امامی كه حجّت بر بندگانش باشد باقی نخواهد بود».
و نیز چهار روایت با سندهای مختلف از حضرت صادق و حضرت موسی بن جعفر و حضرت رضا علیهم السّلام روایت كرده مبنی بر آنكه حجّت خدا بر بندگان بدون امام تمام نخواهد شد. [4]
مرحوم سیّد علیخان در «شرح صحیفه» دربارة روایاتی كه از طرق عامّه راجع به لزوم امام وارد شده است گوید: امّا من طرق العامّة فمنه الحدیث المشهور المتّفق علی روایته عن النبّی: مَن ماتَ وَ لَمْ یَعْرِفُ إمامَ زَمانِهِ ماتَ مَیتَةً جَاهلِلیَّةً. و به همین مضمون حاكم تخریج كرده و آن را صحیح شمرده از ابن عمر كه رسول خدا فرمود: مَن مَاتَ وَ لَیْسَ عَلَیهِ إمامٌ ماتَ مَیتَةً جَاهِلِیَّةً. و ابن مردویه از علی علیهالسّلام تخریج كرده كه: قالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّی الله عَلَیْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ فِی قَوْلِ اللهِ تَعَالَی «یَوْمَ نَدْعُوا كُلَّ أُنَاسٍ بإمامِهِمْ» قالَ: یُدْعَی كُلُّ قَوْمٍ بِإمامِ زَمانِهِمْ وَ كِتابِ رَبِّهِمْ وَ سُنَّةِ نَبِیِّهِمْ. و ابن عساكر از خالد بن صفوان تخریج كرده است إنَّهُ قالَ: لَمْ تَخْلُ الارضُ مِن قائِمِ لِلّهِ بِحُجَّتِهِ فِی عِبادِهِ ـ
*********************پس از آن كه أمیرالمؤمنین علیهالسّلام برای كمیل بیان چهار دسته از علمای دنیا پرست و ضعیف الرأی را مینماید و آرزو میكند كه كسی را یافت كند تا از علوم انباشته در سینة خود به او بیاموزد و یافت نمیكند و میفرماید: دنیا از علم خالی شده است آنگاه میفرماید: «بَلی هیچ گاه زمین از حجّت خدا كه برای خدا قیام كند خالی نخواهد بود خواه آن حجّت در بین مردم ظاهر و مرعوف باشد و خواه غائب و هراسان. خداوند حجّت خود را همیشه بر روی زمین باقی میدارد برای آنكه ادلّة توحید و دلائل و بیّنات خدا باطل نشود و نسخ نگردد و حجّتهای الهیّه بر مردم تمام شود. آری لكن آن حجّتها چند نفرند؟ و كجا هستند؟ سوگند به خدا كه تعدادشان بسیار كم ولی قدر و ارج آنها در نزد خدا بسیار بزرگ است. خداوند با دلهای توانا و نفوس قدسیّة آنان آیات و بیّنات خود را حفظ كرده تا آنها را به هم طرازان خود بسپارند و در دلهای آنان ذخیره كنند و در قلوب نظائر و اشباه خود تخم توحید و معارف الهیّه و اسرار غیبیّه را بكارند. دریاهای علم با حقیقت بصیرت و درك واقعیّت به آنها هجوم آورده است، و به رُوح یقین و مرتبة عالیة ایمان رسیده و آنرا بالمباشرة لَمس نمودهاند، و در نهایت زُهد و بیاعتنائی به لذّات مادّی و حسّی آنچه را كه مُترِفین و خوشگذرانها و راحتطلبان خَشِن و سخت میپندارند اینان نرم و لطیف و ملایم میشمرند، و به آنچه مردم نادان و جاهل از آن گریزانند اُنس و آشنائی دارند. در دنیا فقط با بدنهائی مصاحب هستند و با جسم خود در روی زمین زندگی میكنند لیكن ارواح آنها به ملكوت اعلی پیوسته و جانها آنها به عوالم قدس و حرم امن و امان الهی مسكن گزیده است. ای كمیل این دسته فقط خلیفههای الهی بر روی زمین هستند و حجّتهای خدا بر كاخ آفرینش و عالم هستی، و اینان دعوت كنندگان به سوی خدا هستند و رهبران دین او. آه آه چقدر اشتیاق ملاقات و دیدار آنها را دارم. (حالا گفتار من با تو تمام شد) هر زمان كه خواستی برو».
و كلینی با سند خود از أبواسحاق از كسی كه مورد وثوق اوست از اصحاب أمیرالمؤمنین علیهالسّلام روایت كرده است كه قالَ أمیرُالمؤمنین علیهالسّلام: اللهُمَّ إنَّكَ لا تُخلَی اَرْضَكَ مِن حُجَّةٍ لَكَ عَلی خَلفِكَ[2] «حضرت أمیرالمؤمینن علیهالسّلام عرض میكنند: بار پروردگارا تو زمین خود را هیچ گاه از حجّتی بر بندگان خودت خالی نخواهی گذاشت».
و همچنین با سند خود از أبوحمزة ثمالی از حضرت امام محمّد باقر علیهالسّلام روایت كرده است قالَ: قَالَ: وَاللهِ مَا تَرَكَ اللهُ أرْضاً مُنذُ قَبَضَ آدَمَ علیهالسّلام إلاّ وَ فِیهَا إمامٌ یُهْتَدی بِهِ إلَی اللهِ وَ هُوَ حُجَّتُهُ عَلی عِبادِهِ وَ لاَ تَبقَی الارضُ بِغَیْرِ إمامٍ حُجَّةٍ لِلّهِ عَلی عِبادِهِ.[3] «حضرت باقر فرمود: سوگند به خدا كه خداوند از روزی كه آدم ابوالبشر را به سوی خود برد هیچ گاه زمینی از زمینها را بدون امامی كه مردم را به سوی خدا رهبری كند و حجّت او بر بندگانش بوده باشد خالی نگذارده است، و هیچ گاه زمین بدون امامی كه حجّت بر بندگانش باشد باقی نخواهد بود».
و نیز چهار روایت با سندهای مختلف از حضرت صادق و حضرت موسی بن جعفر و حضرت رضا علیهم السّلام روایت كرده مبنی بر آنكه حجّت خدا بر بندگان بدون امام تمام نخواهد شد. [4]
مرحوم سیّد علیخان در «شرح صحیفه» دربارة روایاتی كه از طرق عامّه راجع به لزوم امام وارد شده است گوید: امّا من طرق العامّة فمنه الحدیث المشهور المتّفق علی روایته عن النبّی: مَن ماتَ وَ لَمْ یَعْرِفُ إمامَ زَمانِهِ ماتَ مَیتَةً جَاهلِلیَّةً. و به همین مضمون حاكم تخریج كرده و آن را صحیح شمرده از ابن عمر كه رسول خدا فرمود: مَن مَاتَ وَ لَیْسَ عَلَیهِ إمامٌ ماتَ مَیتَةً جَاهِلِیَّةً. و ابن مردویه از علی علیهالسّلام تخریج كرده كه: قالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّی الله عَلَیْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ فِی قَوْلِ اللهِ تَعَالَی «یَوْمَ نَدْعُوا كُلَّ أُنَاسٍ بإمامِهِمْ» قالَ: یُدْعَی كُلُّ قَوْمٍ بِإمامِ زَمانِهِمْ وَ كِتابِ رَبِّهِمْ وَ سُنَّةِ نَبِیِّهِمْ. و ابن عساكر از خالد بن صفوان تخریج كرده است إنَّهُ قالَ: لَمْ تَخْلُ الارضُ مِن قائِمِ لِلّهِ بِحُجَّتِهِ فِی عِبادِهِ ـ
[1] «نهج البلاغة» جزء دوّم ص 173
[2] «اصول كافی» ج 1، ص 178.
[3] همان كتاب، ص 179
[4] «اصول كافی» ج 1، ص 177.
99
کامنت بنویسید...